AILEMIZIN KORUYUCU GENEL SAGLIK EGITIMI KAMPANYASI

GENCLIK- UYUSTURUCULAR- HEPATIT- HIV/AIDS- CINSEL SAGLIGIMIZ-AILEMIZ

 

Turkiye'yi de saran uyusturucu (bu tarife sigara ve alkol ve receteli, recetesiz rastgele kullanilan tum haplar vs dahildir) kullanimi ve genel koruyucu saglik onlemleri hakkinda aileleri ve gencleri uyarmak, olacaklari onleyebilmek ve de uyanik, bilgili bir genclik ve sagligimiz hakkinda iyi   EGITILMIS ana babalar icin, lutfen devletimiz / hastahaneniz /ILAC FIRMALARI, uzman doktorlariniz / gazeteniz/ derginiz/ TVniz / radyonuz asagidaki HALK KORUYUCU SAGLIGI konularinda daha sik ve detayli egitici programlar yapabilir mi, KORUYUCU BROSURLER BASTIRABILIR MI,konferanslar verebilir mi,yil boyunca kampanyalar olusturabilir mi ? Amac cagdas ulkelerdeki saglik standartlarinin hic degilse minimumunu yakalamak…

 

http://dmoz.org/Health/Education/Patient_Education/Brochures/ Saglik brosurlerimiz

 

http://www.hurriyet.com.tr/hur/turk/99/05/04/dizi/01diz.htm . Ozellikle gazetelerden birinin belki haftada bir saglik eki yapmasi cok iyi olur.Ya da kendi internet sitelerinde tercume edilmis olarak ayni bilgileri halkimiza sunsalar.Sadece cok cok iyi ingilizce bilen bir ya da bir kac elemaniniz ya da part-time gonulluler bu isle ugrassa VE DE BU SITELERDA OKUDUKLARI GUNCEL VE HAZIR, COGU ABD FEDERAL DEVLET TARAFINDAN HAZIRLANMIS CAGDAS SAGLIK BILGILERINI   SADECE TERCUME EDEREK VE KAYNAK VEREREK AKTARSANIZ , ve de Ingilizce bilenlere de bu dosyayi oldugu gibi aynen weblerinize koysaniz ne hayirli ve faydali bir is yapmis olursunuz. Her yas grubuna okullarda narkotik emniyet mudurlugu uzmanlari tarafindan egitimler verilmelidir. Ve bu egitimler 365 gune , senelere yayilmalidir. Lutfen uyusturucular konusunda anne babalari ve genclerimizi kapali kapilar arkasinda gizlenmek, saklanmaktan ve korkularindan  kurtarip, ortaya cikmalarina yardim edelim, yardim edilecegine inansinlar ki problemin gercek yuzunu hepimiz gorelim, uyanalim. Uyusturucu ile mucadelenin onemli bir kismi da tedavi ile baslar.

 

Siz sayin doktorlarimiz, universitelerimiz ilgili bolumleri ve devlet ilgili uzmanlari ve bolumleri , uzmanlik alanlariniza gore lutfen ornekleri bu rapordaki ABD Internet kaynaklarinda da acikca gorulebilen, halk koruyucu saglik egitimi kampanyasi politikasi olusturup,  basin araciligi ile detayli ve sik sik, ana karnindan olunceye kadar nasil saglikli olunur, hastalanmayi nasil onleriz, nasil modern ve cagdas insan oluruz, temel saglikli ve dogru beslenme kurallari nelerdir gibi guncel ve cagdas saglik konularini gelismis ulkelerde oldugu gibi  topluma 365 gun ve detayli olarak aktariniz , anlatiniz, ogretiniz lutfen. Baskalarinin da faydalanmadigi, aktarilmayan bilginin degeri yoktur. Hem de halki yanlis ve zararli bilgilerden korumus oluruz. Ulkemin insanlari 21. asrin gerektirdigi yuksek seviye ve standartta hizmete layiktir.

 

Genclik ve toplumumuzda koruyucu saglik konusunda bilgisizlik, egitimsizlik, icki, uyusturucu ve bilgisiz-prezervatifsiz/kondomsuz  ve cok partnerli seks , HIV, AIDS, Hepatit  B, C, TOPLUMDA genc yasli demeyip yanyana gelebildiklerinde ne yazik ki  sadece olum kurtulus oluyor. Hakkinda bilgi sahibi oldugun  seyden korkma, bilmediklerinden kork demisler. LUTFEN TEK ESLILIGIN GEREKLILIGINI EVLI BEKAR HERKESE OGRETINIZ, SIK SIK HATIRLATINIZ. Cocuk, genc, yetiskin herkese yas gruplarina gore CINSEL EGITIM saglikli yasamin bir parcasi olarak mutlaka okullarda ve omur boyu verilmeli ki arkadasliklar, evlilikler ve insanlarimiz kendine ve karsisindakine SAYGILI davranmayi, saglikli ve problemsiz, kendine guvenen kisilikler gelistirebilen, evliligini , esi ve cocuklarini yani ailesini herseyden onde ve ustun tutan,  cagdas ve uzun omurlu insanlar olabilelim.

 

ABD de kadinlarda sigaradan kaynaklanan kanser bir nolu olum nedeni olarak ilan edilmistir Nisan 1999 da.

Sigaradan olenlerin toplam sayisinin : yangin+oto  kazalari + AIDS+ alkol+ kokain+ eroin+ cinayetler+ intaharlarin toplam sayisindan fazla oldugunu biliyor muydunuz? (kaynak: http://www.stat.org )  Genclerimize , topluma sigara satilmasini destekleyen, engellemeyenleri siddetle kinayiniz, KANUNLARLA ,KAMPANYA VE DERNEKLERLE ENGELLEYINIZ.. Insanlarin bilinclenip sigara  icmedigi   gelismis ulkelerde yeterince sigara satamayanlar , ulkemizden, cocuklarimizdan, insanlarimizdan uzak dursunlar. SIGARASIZ YASAMI SECIN. COCUKLARIMIZI KANUNLARLA, DENETIMLERLE UYUSTURUCU KAPSAMINDAKI SIGARADAN KORUMALIYIZ.18 yasin altindakilere sigara satilmasini yasaklayalim.Uzmanlar 20 yasa kadar icmeyenlerin, uyusturucu kurbani olma riskleri dusuktur diyor, oysa sigara-alkol icme yasi dustukce, OTEKI uyusturucularin kurbani olma riski de artmaktadir cocuklarimizin.

( Bak:   http://cnn.com/SPECIALS/1998/year.review/health/index.html

http://www.tobaccofreekids.org Amerika’da Cocuklar ve Sigarayi Onleme,SIGARASIZ COCUKLAR KAMPANYASI SITESI,KURUMU.

http://www.unicef.org.tr/crcturk.htm UNICEF Cocuk Sozlesmesi, Turkce,

http://www.cdc.gov/nip/diseases/adult-vpd.htm Yetiskinlerde asilarimiz webi,  http://www.cdc.gov/nip/

http://www.cdc.gov/nip/diseases/child-vpd.htm Bebek ve cocuklarda asilar

http://www.hurriyet.com.tr/agora/99/12/16/tip.htm

http://www.healthfinder.gov/htmlgen/HFKeyword.cfm?Keyword=TOBACCO

http://www.cdc.gov/nccdphp/osh/index.htm 

http://www.cdc.gov/nccdphp/tobaccou.htm

http://www.cdc.gov/nccdphp/osh/

http://www.uicc.ch/toba              

http://www.no-smoke.org

http://www.drkoop.com/healthnews/special-reports/acsh/june/smoking.html Erkeklerde iktidarsizlik

http://www.dr.koop.com/tobacco/

http://www.intelihealth.com/IH/ihtIH?t=9300&c=215528&r=EMIHC000

http://www.pbs.org/newshour/bb/health/july-dec98/smoking_7-21.html

http://www.epa.gov/iaq/ets.html

http://www.pbs.org/newshour/bb/health/jan-june98/cigars_4-13.html

http://www.4woman.gov/x/faq/smoking.htm

http://www.dentalcare.com/  Crest Dis Macunu Egitim Sitesi-Patient Education’a ve Consumer Information’a klik et, koruyucu agiz bakimi , problemler-islemler, yeni uygulama ve gorusler vs.Gunde bir paket sigara her on senede en az iki yada daha fazla disinizi kaybettirmekte! 18 yasinda gunde bir paket sigara icmege baslarsaniz, 35 yasinda en az 5 disinizi  kaybetmis olacaksiniz! KANSERLER DE IKRAMIYENIZ OLACAK!!!!

http://www.epa.gov/iaq/ets.html  Evinizde-isyerinizde sigaradan hava zehirlenmesi-sagliginiz, etkileri-kanser.

http://www.lungusa.org/                  American Lung Association-Akciger. Nezle,zaturre,sigara ,tum akciger problemleri

http://www.ama-assn.org/special/aos/tobacco/main.htm AMA –American Medical Association-Amerikan Doktorlar Dernegi- ABD ‘de sigarasiz eyaletler calismalari.)

Cumhuriyet 9 Haziran 1999,

Sigarayi yasaklayan koy

**MUS (AA) - Mus'un Korkut ilcesine bagli Degirmelitas koyunde iki yildir devam eden 'sigarayi birakma kampanyasi' devam ediyor. Degirmelitas Muhtari Masallah Subasi, iki yil once koylerinde sigara tiryakisi Tayip Alkan'in ayaklari kesildikten sonra oldugunu, bu kotu aliskanligin birakilmasi icin o gunden beri koylerinde sigarayi birakma kampanyasi baslattiklarini hatirlatti. Subasi, sigara ictigi tespit edilen kisilerin koyden 2 ayligina uzaklastirildigini belirtti.

 

Cumhuriyet, 28 Mayis 1999

Sigarasiz Bir Turkiye –Prof. Dr. R. Erol SEZER

Sigarasiz ve saglikli bir Turkiye icin uluslararasi katilimli ve uc gun surecek olan kongre Atakoy'deki Crowne Plaza Oteli'nde yarin basliyor ve bu kongre, Turkiye'de sigara tuketim patlamasinin yasanmakta oldugu bir donemde yapiliyor.

Turkiye'de sigara tuketimi 1994'ten beri yilda yuzde 6 ile 10 arasinda yani nufus artis hizimizdan yaklasik uc kat daha fazla olarak artmaktadir. Bu artis gelecekteki kitlesel olum dalgalarinin ugursuz habercisidir. Uluslararasi sigara tekelleri bir yuzyillik lobicilik, reklam ve pazarlama deneyimleriyle, daha cok para kazanmak icin Turkiye'deki amaclarina ulasmistir. Turkiye'de kendilerinden yana politikalar icin planli calisan gucbirligi grubu (koalisyon) olusturmuslar, fabrikalarini ve ozel satis aglarini kurup hem pazar paylarini hem de toplam tuketimi patlatmislardir. Turkiye neredeyse Amerikan Harmani, tutun bagimlilarinin diyari olma durumuna getirilmistir. Cocuklar ve kadinlar salgina daha cok cekilebilmis, baslama yasi dusmustur. Var olan tuketim verilerine dayali kestirimlerle Turkiye'de halen yilda 75-100 bin kisi sigara nedeniyle vakitsiz olmektedir. Cevremiz, kalp krizi, inme, akciger ve baska organ kanserlerinden genc sayilabilecek yasta olen insandan gecilmiyor. Sigaraya bagli olum sayisinin 25 yil sonra yaklasik 125 bin-150 bin arasinda olacagi tahmin ediliyor. Olenler, babalarimiz, annelerimiz, kardeslerimiz, cocuklarimiz ve dostlarimiz... Kazananlar ise kazanabilmek icin her seyi yapabilenler ve her yolu deneyenler!

Sigarasiz saglikli ve mutlu bir Turkiye herkesin katkisiyla gerceklesebilir. Gelecegimiz ve cocuklarimiz icin ve daha fazla gecikmeden, her meslekten aydinimizi ozellikle saglik meslek mensuplarini, hukukculari, ekonomistleri, iletisim ve medya meslek mensuplarini, egitimcileri, din adamlarini bu savasima katkida bulunmaya cagiriyorum. Katkida bulunma isteginde olanlari, 29-31 Mayis 1999 gunlerinde Istanbul Atakoy'de Crowne Plaza Oteli'nde uc gun boyunca, her gun 9.30-18.00 saatlerinde gerceklestirilecek kongre etkinliklerine, onceden bildirerek ya da dogrudan gelip, gunluk kayit ya da oturum kaydi yaptirarak katilmaya cagiriyorum.

4207 Sayili Kanun, Turkiye'ye sigara ile savasimda gerekli olan altyapiyi hazirlamistir. Simdi sira devlet kaynaklarinin ve bilincli yurttaslarin etkili sigara savasim stratejilerine yonelmesindedir. 4207 sayili kanunun cikisini desteklemek icin guclerini birlestirmis olan resmi kuruluslar, meslek orgutleri, gonullu kuruluslar ve halk sagligi savunuculari sigara tuketim patlamasiyla kendini belli eden ve kaynagini kazanma hirsindan alan karanlik bulutlari dagitmak icin guc birligini surduruyor. Eroin ve kokain ile ayni mekanizmalari kullanarak ayni beyin bolgesini etkileyen nikotin bagimliliginin ve bundan para kazanma isteginin neden oldugu olum ve savurganlik bulutlarini dagitmak icin, cocuklarimiz icin, saglikli ve mutlu bir Turkiye icin haydi el ele verelim.

Sigarasiz, saglikli ve mutlu bir Turkiye dileklerimle.

 

Cumhuriyet 11 Temmuz 1999, “Sicak daha da artacak” tan alinti:

“Turk Kalp Vakfi Baskani Cetin Yildirimakin yaptigi yazili aciklamada, yaz aylarinda yurdun sahil bolgelerinde acil yardim olanaklarinin yoklugunu, olsa bile yetersizligini belirterek kalp krizlerinin ani olumlere neden oldugunu vurguladi.

Yildirimakin, turistik bolgelerimizde kriz geciren kisiye ilk mudahaleyi yapabilecek ve en kisa zamanda yetisebilecek gezici ve motorlu saglik ekipleri kurmak uzere gerekli hazirliklari yaptiklarini bildirdi. Aciklamada, ''Turkiye'deki nufusun yuzde 11'inin tedaviyi, hatta bir bolumunun hemen ameliyati gerektirecek derecede agir kalp hastasi oldugu, 10.5 milyon insanimizda kalp ve damar hastaliklarinin en buyuk faktoru olan hipertansiyonun bulundugu'' ifade edildi. Vakif ayrica, nufusumuzun yuzde 21.81'nin kolesterol (kan yaglari) duzeyinin normalin cok ustunde oldugunu ve kolesterol yuksekliginin kalp krizi riskini 4 kat arttirdigini soyledi.”

§          KALP KRIZINI NASIL ANLARSINIZ? Belirtiler degisebilir ama en belirginleri sunlar:

1.      Gogsun tam ortasinda bir-iki dakikadan fazla suren basinc, agirlik veya agri hissi

2.      Omuzlara,boyna veya kollara ,ceneye dogru yayilan agri

3.      Bas donmesi, bayilma, terleme,mide bulantisi veya nefes almada zorlanma/zor nefes alma. Bu arada bir aspirin cigneyin agzinizda ve su icin azicik.

4.      Bircok insan bu belirtilerin sadece birkacini, bazilarini yasayabilir,hepsini degil!Semptomlar gecip tekrar baslayabilir.En yakin hastahane ve acile ulasmak sarttir. Gecikmek ciddi hatadir ve kalbinizin daha cok geri donulmez hasar gormesine, belki olume  sebep olabilir..Hizli mudahale yasama ve hayatta kalma sansinizi arttirir.

 

http://www.abcnews.go.com/onair/2020/2020_000121_heartplaque_feature.html  FARKEDILMEYEN,TESHIS KONAMAYAN KALP PROBLEMLERI-21 ocak 2000 ABC TV 20/20 de yayinlanan ilginc arastirmaya gore, artik anjiyo ve aletli stres testleri ile ve henuz hicbir sekilde test edilemeyen ,damarlarda ceperlerde,ic yuzeylerde kanin aktigi deligi daraltan degil de, yarim ay seklinde damarin duvarlarinin icinde olusan ve hic bir sekilde farkedilmeyen yag dokusu cok daha tehlikeli!!!Bunlar aniden patlayip, olusan pihti ile damarin tamamini tikiyor ve ani olumlere sebep oluyorlar.Bu nedenle hicbir risk grubunda dahi olmasaniz,hic bir test ve anjiyo neticesinde kalp ve kolestrol riskiniz yoksa dahi, kolestrol dusurucu statin grubu ilaclarin alinmasinda fayda goruldugu aciklanmaktadir.Onumuzdeki 2 yil icinde bu durumu tespit edecek testlerin gelistirilmesi beklenmektedir.Onemli risk faktorleri sigara,yuksek tansiyon,Kanda yuksek kolestrol.Tavsiyeler arasinda yine aspirin de var.Tamamini okuyun.

Kolestrol ve beslenme icin SAGLIKLI VE DOGRU BESLENME dosyamizi inceleyin lutfen.

 

UYUSTURUCULAR VE ALKOL:The New York Times tam sayfa yayinlarla federal devlet "Partnership for Drug-Free Greater New York and America" ilanlari ile Uyusturucusuz New York ve Amerika Partnerligi mesaji ile toplumda onlem almaga calismakta ve de www.projectknow.com ve www.drugfreeamerica.org Web adreslerini vermekte her turlu bilgi edinmek icin.

http://www.tobaccofreekids.org Amerika’da Cocuklar ve Sigarayi Onleme,SIGARASIZ COCUKLAR ULUSAL KAMPANYASI SITESI,KURUMU. ABD YETER DIYOR.Tutun endustrisinin MAHKEMELERDE SERGILENEN dokumanlarindan anlasildigina gore yillar oncesinden , kanser ve kalp hastaliklari ile sigaranin iliskileri , NIKOTININ BAGIMLILIK YARATTIGINI  BILIYORLARDI ve SAKLADILAR BU GERCEKLERI, HERKESI KANDIRDILAR. VE EN KOTUSU SIGARA ICICILERINI ARTTIRMAK ICIN COCUKLARIN PESINE DUSTULER ABD DE VE DE TUM DUNYADA . BUNA MUSAADE ETMEYIZ, CIZGIYI BURADA CIZIYORUZ DENIYOR NEW YORK TIMES’DA CIKAN ILANLARDA TUM SAGLIK DERNEKLERINCE. ABD’de halen 18 yasin altindakilere sigara satilmasi yasak.Son 10 yilda lise cagindakilerde sigara icimi % 30 artmis. SIGARA FIRMALARININ HEDEFI COCUKLARIMIZ.KANUNLARLA COCUKLARI HEDEF ALAN REKLAMLARA MUSAADE ETMEYIN.

 

Amerika'da bu siteler tum detayli ve gerekli guncel bilgileri icermekte, eczanelerde ailelerin cocuklara uygulayabilecegi Drug Test kitler satilmakta ki istediginiz zaman idrar testi ile icki ya da uyusturucu kullanip kullanmadigini aninda kontrol edebilesiniz ( Mesela sadece genel bilgi icin bak:  http://www.wwmed.com/ uyusturucular vs icin test kitleri). Hatta en son 7Haziran 1999, The New York Times’da yayinlandi “Hair Testing by Schools Intensifies Drug Debate”: ABD de cok buyuk en az 1000 isverenin de uyguladigi, simdi de pilot bolgelerde ozellikle de ozel okullarda, cocuklarin saclarindan ayakkabi bagcigi kalinliginda sac kesilerek, son 90 gun icinde herhangi bir uyusturucu kullanip kullanmadigi SAC TESTI ILE arastirilmaktadir.Ogrencilerin de bu uygulama ile arkadas baskilarina kolayca karsi cikabildikleri, okulda ve evde yapilan testlerin caydirici oldugu, yakalananlarin da sonra tekrar yakalanma korkusu ile kullanmadiklari anlasilmaktadir. Ailelerin de okullarin bu turde denetlemesinden memnun olduklari, sorumluluklarinin kismen de olsa okul ilgilileri ile paylasilmasinin neticesinin iyi oldugunu bildirmektedirler. Federal devletin idrar testi ile ilgili siki labratuar prosedurleri olmasina ragmen, sac testinde bunlar henuz yoktur.Sac testinde , vucuda giren uyusturucular, kan yoluyla sac diplerine ulasir ve tuketilen miktar oranlarinda sac diplerinde depolanir. Sac ortalama ayda 1. 2 cm uzar, sac testinde son 90 gunde kullanilan uyusturucuyu (marihuana, eroin, kokain, amfetaminler, PCP vs)anlamak icin sac dibindeki son cikan 3. 5 cm kullanilir. Dumanli icilen ortamda bulunan pasif icici kisilerde, neticenin pozitif cikabilecegi goruslerine karsi da, saclarin ciddi labratuarlarda once yikandigi, ve “Psychemedics” adli en unlu labratuarin patenti de kendisine ait olan ,bu ayirimi yapabilen, sadece uyusturucuyu degil, onun vucut metabolizmasinda yarattigi maddeyi de sacta tesbit edebildiklerini bildirmektedir yazida. Uyusturucu kullanan cocuklarla yapilan calismalar da bilgili ve onlem alabilen , cocuklarini taniyan, izleyebilen , aile kavramina , imajina saygili anne babalarin hayat kurtarabildiklerini gostermekte ve bircok cocuk da acik acik "keske annem babam benimle daha yakindan ilgilenseydi, sik sik test yapsaydi, aslinda indirekt olarak her turlu mesaji verdim, malzemeler bile yatak odamdaydi, asla ilgilenmediler" demekteler.Yani artik “ cocuguma guveniyorum” diyemezsiniz, hangi cocuk ailesine uyusturucu kullandigini aciklamis ki sizinki aciklasin ! Hatta kendisi ABD de ortaokul ogretmen olan ve burnunun dibindeki kendi cocugunun 12 yasindan beri uyusturucu kullanicisi oldugunu ogrendiginde sok gecirip, kendini suclayip , cocuklarini uyusturucu egitimi dahil devlet eliyle kendisine teslim eden ailelere durust davranmak ve de yardimci olmak icin 60 milyon kisinin seyrettigi “OPRAH Talk show” a cikip, tum 260 milyona ailesinin ozel hayatini aciklayan ve de kisisel aile dramini durustce ve de dehsetle  tum dunyayla  paylasan da bir anneydi. Bugunlerde egitmezsek 3-5  sene icinde goreceklerimiz arasinda kendi yakinlarimiz, cocuklarimiz, torunlariniz da olacagini asla unutmamaliyiz. UYUSTURUCU PROBLEMI VARSA, VARLIGINI DERHAL KABUL EDIP, NE YAPILMASI GEREKTIGINI ULKECE TESBIT ETMEMIZ GEREKIR.

 

Isyerlerine eleman alirken , ABD’de hemen her isyerinin uyguladigi gibi , uyusturucu testleri uygulayarak “ Uyusturucu ve Alkolsuz Isyerleri” onculugu yapiniz.( http://www.datia.org/industry_directory/industry_directory.htm  The Drug & Alcohol Testing Industry Association –DATIA-1000 den fazla uyesi olan alkol ve uyusturucu Test Endustrusu Kurumu-Ilgili testleri uygulatan, uygulayan, karar verici kisi ve kurumlarin faydalanacagi bir nolu uyusturucu/alkol testleri saticilari endustrisi kaynagi)

 

Lutfen sizler ya hergun bir saglik sutunu ayirarak, ve saglik programlarinizda cok genis bir yer ayirarak, hatta sik sik koruyucu saglik  uyari el kitabi bastirarak  mecmuanizla/gazetenizle/hastahanenizde/muayenehanenizde dagitsaniz, TV de saglik yarismasi, aile, genclik-saglik gibi talk-showlar gibi programlar duzenleseniz kisa kisa, radyolarda sik sik bu konulara deginseniz , hatta belki ABD de oldugu gibi devlet saglik departmanlari, gazeteler, TV kanallari, devlet ve ozel hastahaneleri , ilac firmalari , holdingler Internette weblerinde saglik koselerinde anlatsalar bu saglik gerceklerini . ve de koruyucu brosurler bastirsalar bol bol. Yarinin genclerine, yetiskinlerine elbirligi ile gelismis ulkelerden aldigimiz bu hazir ve guncel saglik bilgilerini aktarsak acaba kac genci, insani hayata dondurebiliriz, yaslanarak normal olmelerini saglayabiliriz ya da uyusturuculara (uyusturucu kavramina bilimsel olarak sigara icki dahil) hic baslamamasina sebep oluruz ??!!!! Sizleri genclige yardima, insanimizi bilgilendirmege, saglik egitim kampanyasi baslatmaga davet ediyorum ve de KENDI COCUKLARIMIZA, INSANIMIZA EL BIRLIGI ILE YARDIM EDELIM DAHA DA GEC OLMADAN DIYORUM. LUTFEN SAGLIGIMIZ KAMPANYASINI BASLATIN, BUYUTUN, YASATIN.

http://www.ruki.org       “ruki’den sizlere koruyucu aile sagligi ” webimizin Ana Sayfasidir.

http://www.ruki.org/toc.htm , http://www.ruki.org/news.htm http://www.ruki.org/Mutfagimizdan.htm

 

21 Haziran 2000,Cumhuriyet

Diyarbakır'da insanların yüzde 40'ı yoksulluk sınırının altında

Bulaşıcı hastalıklarda artış

DİYARBAKIR (Cumhuriyet Bürosu) -Diyarbakır'da insanların yaklaşık yüzde 40'ı yoksulluk sınırının altında yaşarken bulaşıcı hastalıklarda artış gözleniyor.İnsanların yüzde 64.3'ünün herhangi bir sosyal güvencesinin olmadığı kentte mevcut 110 sağlık evinden 93'ü, 77 sağlık ocağından da 12'si kapatıldı. Kentte 123'ü uzman 423 doktora, 3 bin 97 sağlık görevlisine gereksinim duyuluyor.

Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) Diyarbakır Şubesi'nce hazırlanan''Diyarbakır Sağlık Raporu'' nda, kentteki sağlık ve altyapı sorunlarına dikkat çekildi.Rapora göre Türkiye genelinde nüfusun yüzde 14.2'si yoksulluk sınırının altında yaşıyor.Bu oran İstanbul'da 1.5, İzmir'de 1.7 iken Şanlıurfa'da yüzde 36.5 ve Diyarbakır'da yüzde 39.7'ye yükseliyor.

Türkiye genelinde nüfusun yüzde 31.5'inin sağlıklı tuvaletinin bulunmadığı bildirilen raporda,oranın Diyarbakır'da yüzde 47.8'e ulaştığına dikkat çekiliyor.

Sağlıkta eşitsizliğin, toplumsal nedenlerle ortaya çıktığı belirtilen raporda, önlenebilir farklılıkların kabul edilemez olduğu vurgulandı.Raporda, sağlık hakkının yasal olarak tanınmasına karşın Türkiye'de bu hakların kâğıt üzerinde kaldığı belirtiliyor.

 

Hurriyet  5 Aralik 1998 Yasam’dan alinti:

Türkiye sağlıkta Avrupa 26'ncısı
İngiltere'nin önde gelen dergilerinden Economist'in halk sağlığı konusunda yaptığı bir araştırmada Türkiye, 35 Avrupa ülkesi arasında 26'ncı sırada yer aldı. Ulusal yaş ortalaması, bebek ölümleri, kişi başına düşen doktor sayısı gibi göstergelerin temel alındığı araştırmada Rusya, sonuncu sırada yer aldı. Economist'in araştırmasında, halk sağlığını en çok gözeten ve en iyi sağlık hizmetini veren ilk üç ülkenin İsveç, Finlandiya ve Norveç olduğu ortaya çıktı. İtalya, İsviçre, Avusturya, Fransa ve Hollanda ise sıralamada İskandinav ülkelerini izliyor. İngiltere'nin ancak 14'üncü olabildiği araştırmada Türkiye, Yugoslavya'nın ardından 26'ncı oldu. Türkiye'yi takip eden ülkeler ise, Bulgaristan, Macaristan, Litvanya, Romanya, Estonya, Beyaz Rusya, Ukrayna ve Latviya oldu. Araştırma sonuçlarına göre Rusya'nın son sırada yer alması dikkat çekti. Araştırmanın sonuçlarını değerlendiren Economist dergisi, sıralamayı yaparken öncelikle, kişi başına düşen doktor sayısı, hastane sayısı, sağlık personeli, kullanılan ilaç yüzdesi gibi göstergeleri temel aldı.

 

http://www.hurriyet.com.tr/hur/turk/99/05/04/dizi/01diz.htm  Hurriyet , “Uyusturucunun Adresi Cesme” , Kacakcilik ve Organize Suclarla Mucadele Daire Baskanbliginin 1998 raporu- RAKKAMLAR VE VERILEN BILGILER DEHSET VERICI!!! SIZ SAYIN ILGILILER, LUTFEN SIK SIK AKSAM 20:00-22:00 ARASI TV lere cikarak, israrla halki tum gerceklerle egitiniz ki su anda Turkiye’de en cok satilan ve kullanilan uyusturucular nedir, evde bulursa neye benzer-rengi goruntusu nedir, nasil etkiler, nasil anlasilir, nereye basvurulur ve yardim istenir, tedavisi nasildir, kanunlarimiz kullaniciya, anne babaya  ne der, uzun vadedeki tablo nasildir bilgilerini sizlerden duysun herkes.

 

Milliyet 12 Subat 1999 dan alinti: Uyuşturucunun yaşı 16'ya indi


İstanbul Narkotik polisinin anketi, uyuşturucu kullanımının ulaştığı tehlikeli boyutunu gözler önüne serdi. "Ben bağımlı olmam" veya "Bir kere denemekten bir şey olmaz" diye "zehir"e başlayanların oranı yüzde 43.
Sadece İstanbul'da son dokuz yılda 166 kişinin ölümüne neden olan uyuşturucuda
eroin, yüzde 52'yle ilk sırada geliyor. Bunu, esrar, hap ve kokain izliyor. Yüzde 41'i evli olan bağımlıların yüzde 28'i 16 - 25 yaş arasında.
Ankete katılan bağımlıların yüzde 36'sı arkadaş, yüzde 16'sı ailevi sorunlar ve yüzde 5'i kurbanı. Yarısı düzenli bir işte çalışırken, yüzde 37'si işsiz. Yüzde 26'sının anne ve babası yok. Yüzde biri sokakta yaşıyor.
UYUSTURUCU SOZ KONUSU ISE BIR KERE BILE SONUNUZ OLABILECEKTIR.UZMANLAR BOYLE ACIKLIYOR.ARASTIRIN, OGRENIN, BILGILI OLUN! Yas ABD de 8-10-12 ye indi !!!

 

Sabah Gazetesi-Arka kapak 01 Nisan 1999 dan alinti: UYUSTURUCU Kitabi

8 devlet kurumu bir araya gelerek uyuşturucunun kitabını yazıyor. Kitap dünyadaki uyuşturucu trafiğini gözler önüne serecek

Gençlerin ziyan olup gitmesine yol açan uyuşturucu illeti Türkiye'nin 8 kamu kuruluşunu yazar yaptı. Emniyet Genel Müdürlüğü, Dışişleri, Sağlık, Tarım ve Köyişleri Bakanlıklarına bağlı kuruluşlar ile Gümrük Müsteşarlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü bir araya gelerek uyuşturucunun kitabını yazmaya başladı. Uyuşturucu sorununa ''global bakış'' sağlayan kitapta dünyadaki uyuşturucu merkezleri, uyuşturucunun yarattığı etkiler ve mücadele yolları ele alınacak.

İnsanlık suçu

Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Başkanı Emniyet Müdürü Emin Arslan, ''insanlık suçu'' olarak kabul ettikleri uyuşturucu ile daha iyi mücadele edilebilmesi amacıyla bu ''Uyuşturucu Madde Olayları Genel Değerlendirmesi'' adlı kitabı hazırladıklarını söyledi.

Türkiye yol üzerinde

Türkiye'nin, eroin başta olmak üzere, diğer uyuşturucu maddelerin kaçakçılık yolu olduğu belirtildi.

Türkiye'nin, özellikle son yıllarda ''ters akım'' etkisine girdiğini, asetik anhidrit ve sentetik uyuşturucu (aptagon ve extacy) ele geçirilmesinde artış olduğunu söyleyen Arslan, uyuşturucu ticaretinin terör örgütünün el atması ile büyüdüğünü anlattı.

 

http://www.hurriyet.com.tr/hur/turk/99/06/21/gundem/41gun.htm “ Bagimlilar Icin Bilgi Hatti”


Binlerce UYUSTURUCU (alkol-sigara ve doktorun vermedigi, rastgele alinan tum sedatifler, agri kesiciler dahil , ilaclar uyusturucular ile ayni gruptadir) ile ilgili website dan en onemli bazilari asagida:

http://www.drugfreeamerica.org  Uyusturucusuz Amerika Federal Devlet Webi.

http://www.projectknow.com   Federal Devletin son uyusturucu onleme projesi calismalari.

http://www.inhalants.org Sprayleri vs bulabildikleri tum kimyevi seyleri-zehirleri oda sprayleri dahil koklayarak “ high” olan, ve ilk denemede dahi olebilecek cocuklar grubu.”About Inhalants” a klik et.Huffing-zehir koklayarak kafa bulmak demektir.

 

http://www.goaskalice.columbia.edu/Cat2.html  Alkol, Sigara ve digerleri.Gencler icin hazirlanmis-Clombia Universitesi. ALICE’E SORUN WEBI. ALICE ONLARCA YILDIR AMERIKALILARA CEVAP VEREN BIR ROBOT.

 

http://www.nida.nih.gov         Devlet sitesi.Ayrica cok genis,ilgili tum siteler var. Uyusturucu-Ilac-Sigara bagimlilarinin Sagligi-Yardimlasma bilgileri-okullarda egitim.

HIV/AIDS Eliza Testleri, kac ayda bir tekrarlanmali, mikrobu aldiktan ne kadar sure sonra dahi cikabilir? Ilk   yapilan testin negatif  cikmasi emin netice degildir. Kisilerde mikrobu aldiktan sonra ortalama 25 gunde, bazi kisilerde 3 ay icinde test neticesinin saglikli cikmasina yarayacak, HIV lerle savasan  antikorlar olusmaktaysa da, CDC Atlanta Ulusal Hastaliklardan Korunma Merkezinin  tavsiyesi, son HIV bulasma ihtimali olan olaydan sonra 6. ay dahil tekrar test yapilarak emin olunmasidir cunku ender de olsa bazi kisilerde bu antikorlar 6 ay icinde de cikabilmekteymis.

http://www.healthfinder.gov/justforyou/teens.htm  Devlet webi-Genclere linkler-ilgili tum konular. Raporlar, yayinlar, ailelere kaynaklar, konusmalar, genclik konulari, ilgili webler, genclik bilgi alma merkezi, on-line bilgi merkezleri, organizasyonlar.Cok guzel.

http://www.casacolumbia.org/       The National Center on Addiction and Substance Abuse at Columbia University. Kolombiya Universitesi ULUSAL BAGIMLILIK VE UYUSTURUCU MERKEZI.

http://www.cdc.gov/nccdphp/comprehe.htm         Okullarda HIV yi ve Sigaraya baslamayi onleme egitimleri.

http://www.ama-assn.org/special/aos/alcohol1/index.htm          AMA-Genclik alkol ve uyusturucu-genclerde araba kazalari, olumler, tecavuzlere ve ickiliyken prezervatifsiz seks nedeniyle HIV/AIDS e neden olmaktadir!

http://www.drugnet.net/prevention.htm  Onleme –soru cevaplari.Istatistikler-genclik kampanyalari neticeleri.

http://www.health.org/yourtime/index.htm  Your Time Their Future-Siz zamaninizi verin , Onlarin gelecegini Kurtarin! Cocuklarinizla ilgilenin kampanyalari.Anne-babalara kampanyalar.Egitim.

http://www.health.org/  NCADI-Online Prevention- online onleme. Linkler http://www.health.org/links.htm

http://www.health.org/resref.htm   NCADI- Ulusal Alkol ve Uyusturucu Bilgileri-Online onleme-kaynaklar, linkler.Isyerinde alkol/uyusturucu onleme kilavuz bilgileri vs.

http://www.lapdonline.org/     Meshur LAPD TV Dizisi webinden gercek Los Angeles Polis webine “Official Website of L.A. Police Department” linkine git, oradan da Youth Programs  okuyunuz-D.A.R.E. Drug Abuse Resistance education, Uyusturucu Kullanmaga Hayir Egitimleri. Emniyetli Mahalleler nasil yaratilir-narkotik’e bak. BIZDE DE GENCLIGI UYUSTURUCULARDAN KORUMA PROGRAMLARI OLUSTURULMALIDIR.

http://www.deal.org/english/html/main/index.htm    Cocuk, Genc ve ailelere alkol-uyusturucu.Yasayanlarin agzindan ogrenin.LINKLER. Dijital kutuphanede tum bilmek istedikleriniz. Hangisini kullanirsaniz basiniza neler gelecek once okuyun.

http://www.drugarm.org.au/  Avustralya. Uyusturucuya karsi bilgiyle silahlanin!Ogrencilere.ailelere,ogretmenlere , MEDYAYA vs degisik siteler.cok guzel.Tum uyusturucu belirtileri-semptomlar nelerdir?

http://www.deal.org/english/html/resource/articles/alcohol/mi_fa4.htm  Alkol icmek O.K. degil!!! Nedenleri. Alkol nelere sebep olur okuyunuz.

http://www.drugs.indiana.edu/druginfo/alcohol.html Indiana Universitesi-Onleme Kaynak Merkezi.Alkolle ilgili tum konular.

http://www.intox.com/Drink_Wheel.html  Kandaki alkol orani BAC nizi olcun-kilo, cinsiyet,icki miktarini ve kac saatte ictiginizi yazin, alkol derecenizi ogrenin.

http://www.drugs.indiana.edu/drug_info/intox.html Alkolun etkileri ve kandaki alkol yuzdesi BAC  olcumlerine gore ortalama alkolun sizdeki  bilimsel etkileri .

http://ncadd.org/youth1.html Genclere alkol testi.Kendi kendinize uygulayin.

http://www.usdoj.gov/dea/pubs/straight/cover.htm   Cocuklar, Gencler ve Uyusturucu-devlet cocuk koruma kanun-adalet webi.

http://www.drugnet.net/metaview.htm  Addiction links Page View-Bagimlilikla ilgili TUM LINKLER.

http://www.wnet.org/closetohome/help-resc/html/assess.html  Alkol, uyusturucu problemim var mi?

http://www.cbc.com  48Hours’a git ve “BINGE” i bul-15 yasinda alkolik iyilesme cabalarinda, olenler ! Ayni sayfada sari highlight edilmis webs-links e git ve TEENS&ALCOHOL:LINKS I bul, onlemler vs.

http://hometown.aol.com/drgedrscs/page1.htm  Alkol ve uyusturucu onleme programlari. Drug Education Resources.

http://members.aol.com/powerless/recovtxt.htm  Tum tedavi , bilgi, egitim linkleri.

http://www.wnet.org/closetohome/home.html  WNET_PBS Halk TV sinde uyusturucu hakkinda. USA capinda cok unlu gazeteci Bill Moyers’in oglu uyusturucu kurbani olunca, ailesi ve kendisi halki egitmek icin, bizim de basimiza geldi diyerek bu egitim dizisini hazirladilar.Gercek hayat hikayeleri, tedavide bilimsel gelismeler, animasyonla beyinde etkileri, Tedavi ile degisen yasamlar, onleme-gelecek nesiller, uyusturucu politikasi-siz ne yapabilirsiniz? uzmanlarin gorusleri, Nasil yardim edilir-kaynaklari, egitim ve kilavuz bilgilerin kaynaklari.COK GUZEL.

http://www.wnet.org/closetohome/help-resc/html/organizations.html  Yardim bilgileri alinabilecek tum organizasyonlar  , webler, kitaplar, linkler.

http://www.drugnet.net/metaview.htm#Youth  Genclik ve cocuklar linkleri.

http://www.cdc.gov/health/adolescent.htm CDC-Genclik Konulari.

http://www.drugnet.net/metaview.htm#Journals  Journals.

http://www.drugfreehome.com/  Drug Free Home. Uyusturucusuz Evler.

http://www.icaa.ch/   ICAA

http://www.ndpl.org/links.html  National Drug Prevention League-links.

http://www.ed.gov/    Egitim Bakanligi-departmani

http://www.druguse.com/   Don’t use Drugs.Get Smart! Uyusturucu kullanmayin, ogrenin, akillanin!

http://www.stopdrugs.org/mainindex.html  Stop Drugs! Uyusturucu ve alkol tedavisinde kullanilan Methadonine agirlikli.Videolar.Ogretmenlere,genclere.

http://www.wnet.org/closetohome/overboard/menu.html  PBS-WNET Halk TV Bill Moyers Genclik egitim-animasyon dizi-OVERBOARD-bir gencin trajedisi.

http://www.casacolumbia.org/links1459/links_list.htm?section=Kids%20and%20Teens%20Resources Columbia University-Kids and Teens  and Drugs-cocuklar ve gencler uyusturucu, kaynaklar ve linkler.Cok zengin.

http://www.cdc.gov/nccdphp/osh/tipskids.htm  CDC-Cocuklara ipuclari

http://www.adhl.org  Alkol ve Sokak Uyusturuculari-yardim hatti. Sokak Uyusturuculari Referans kilavuzu.

http://www.cybertowers.com/selfhelp/subscrib.html  Self Help Psychology Magazin-kendi kendine yardim nasil edilir, yazilar, cocuklara kose.

http://www.health.org/pubs/qdocs/index.htm     Gencler ve uyusturucu,.linkler.

http://www.royy.com/pap.html  Gaylerde alkoliklik ve uyusturucu.

http://vub.mcgill.ca/clubs/lbgtm/info/substanc.html  Gaylerde alkoliklik ve intaharlar.

http://www.health.org/youth.htm        Cocuklar ve Genclik ve ilgili yayinlar, linkler.

http://youth.os.dhhs.gov/                      Genclik ve Ailelere tum konular , linkler

http://www.4woman.gov/x/faq/substanc.htm Devlet webi.

http://www.adf.org.au/   Ailelere, genclere bilgiler.Avustralya Uyusturucu Kurumu.

http://www.alkokutt.no/english/  Norway. Ickisiz yasamayi becerme  sitesi

http://www.well.com/user/woa/sitesgov.htm    ABD devlet kaynaklari linkleri.

http://www.well.com/user/woa/ Web of Addictions

http://www.well.com/user/woa/facts.htm Gercekleri veren linkler-siteler. Her siteye bakiniz tek tek.

http://www.drugnet.net/metaview.htm  Alkol-uyusturucu linkleri.

http://www.drugs.indiana.edu/publications/iprc/factline/alcdoses.html Alkol ve dozlari,BAC ve cesitli ulkelerdeki esit degerleri.

http://www.health.org                     Prevention Online-Alcohol and Drug Facts ve linkler.

http://www.addictions.net/drugpare.htm

http://www.ipl.org                           Internet Halk kutuphanesi-once Teens , Health’e gidin.Bol links.

http://www.substanceabuse.miningco.com

http://www.yahoo.com/Health/Mental_Health/Addiction_and_Recovery

http://members.aol.com/powerless/recovery.htm  Tedavi, iyilesmeyle ilgili kaynaklar, tum linkler vs.

http://www.druglibrary.org/index.html

http://www.atforum.com/  Bagimlilik tedavi forumu.Haberler.

http://www.drugnet.net/  Bagimlilik Global Network.

http://www.well.com/user/woa/facts.htm 

http://www.parentshandbooks.org/         Amerikan Cocuk veYetiskin Psikiyatrisi Akademisi bilgileri, kilavuz- Her ailenin bilmesi gereken ne normal ne degildir, ne yapmali ?

http://www.bu.edu/cohis/teenpreg/drugs/caffpreg.htm

http://www.drugwatch.org      Saglikli ,uyusturucusuz toplumlar icin savasan bir kar amaci gutmeyen non-profit grup.

http://www.donparker.com

http://www.pbs.org/newshour/bb/health/july-dec97/drugs_8-13.html  Kids and Drugs-Cocuklar ve uyusturucu-PBS Haber Raporu. Nerede yanlis yaptik?

http://www.pbs.org/newshour/bb/health/july-dec97/smoking_8-11.html  Gencler ve Sigara-onlemek icin vergi arttirmak ve kampanya baslatmak-PBS Haber Raporu.

http://www.pbs.org/newshour/bb/youth/teen_2-28.html  Genclere sigara satisini onleme-satanlara baskin.PBS haber raporu.21 yas altinda yasaktir.

http://www.pbs.org/newshour/bb/health/august96/teen_drug_abuse_8-20.html

http://www.pbs.org/newshour/bb/election/september96/kids_drugs1_9-25.html

http://www.newsday.com/ap/rnmpne09.htm  Icki icinde ilacla date-rape/flort tecavuzu planlanan kiz oldu! Erkek veya bayan, tum gencler agzi kapali icecekler icin, ve siz acin agzini.Acik, bardakta gelen birsey icmeyin, ictiginiz seyi ortalikta birakmayin, elinizin altinda olsun ki kotu niyetli sapiklar icine hap vs atamasin, kurban olmayin.ABD de bu malesef cok ciddi ve sik rastlanan bir sorun.

http://www.erols.com/ksciacca/  SCIACCA- Beyin –ruh hastaliklari ve alkol/uyusturucu birlikte incelenmekte.

http://www.abcnews.go.com/onair/2020/transcripts/2020_990117hazing_trans.html  Universiteye yeni baslayan Genclik ve partilerde fazla ickiden olum olaylari.-BINGE DRINKING.

http://www.ntc.org/lnksite.htm              Uyusturucu ve alkolle ilgili linkler

http://www.healthgate.com/choice/AHN/adult-health/crs/alrelate.htm  Alkol ve sebep oldugu hastaliklar.

 

Ayni sekilde her 10 kisiden birinin , AIDS/HIV virusunden cok cok daha tehlikeli ve bulasici oldugu bilinen Hepatit B ve Hepatit C  ve de yine her 6 kisiden birinin Hepatit A tasidigi yazilan ulkemizde bu konuda da ciddi onlemler alinmak ve genclik, yetiskinler, herkes egitilmek zorunda. Neden her dogan bebege de bir sadece bir defa olmak uzere, ilk 18 ayda 3 defada Hepatit B asisi gerektigini , bu yapilmadiysa 11-12 yaslarinda bu asinin her cocuga yapilmasi gerektigini bilmek zorundayiz ( bak http://www.warrencl.com/immunize.html/ ).Su anda binlerce Hepatit B li anne devamli bebek doguruyor, ve hepsi de dogustan kronik hepatitli .Ve de asilanmiyorlar! (Hepatit C asisi yoktur) Hepatit A asisi ise bazi kronik hastalikli kisilere , bir de hepatit A virusu almalarini onlemek uzere ve yiyecekle ilgili mutfaklarda, cateringde calisan tum asci,garson , yuvalarda cocuk bakicilari vs gibi meslegi geregi bu mikrobu cok insana bulastirma sansi olan meslek gruplarina, Hepatit A nin salgin oldugu ulkelere seyahat edecek olanlara ( en az 4 hafta once),  bir kereye mahsus olmak uzere koruyucu olarak yapilmalidir. Havayollarina, hastahanelere ,okullara, vs catering yapan tum yiyecek hazirlayan firmalarda, lokantalarda, otellerde, bufelerde, cocuk yuvalarinda, hatta cay ocaklarinda  calisan insanlar  da bu asilanmasi gereken gruba girmektedirler.

 

Ulkemizde her basi agridiginda sik, sik bir agri kesici hap alan (Aspirin, Ibuprofen, Naproxin ,romatizma ilaclari vs), her cani sikildiginda alinan ve zararsiz zannedilen, recetesiz dahi alinabilen tum sedatifler-sakinlestiriciler yuzunden belki anneanneleriniz ,annelerimiz,kardeslerimiz dahil , hapci denebilecek uyusturucu kullananlar grubundalar su anda Ve karaciger, bobrek nakli ameliyatlarinda ,organlarin niye iflas ettigini bulmak icin yapilan biopsilerde, agri kesicilerin , hepatitlerin vs , bobrek, karaciger kayiplarina neden oldugunu bilmemiz lazim. Ciddi  yan etkileri olabilen ilaclara yonelmeden, naturel alternatif onlemler var mi alinabilecek, arastirmamiz lazim. Yuksek risk gruplarinda %20 bobrek olumune sebep olmaktadir bu ilaclar.(The Great life-August 1998)

 

ASILARIMIZ:

-          Her yil nezle/grip asisi-Nezle-grip olma ihtimali cok yuksek kisilere, bunlarla temas halinde olan saglik gorevlilerine, kalp, akciger, seker ve bunun gibi kronik hastaliklari olanlara, ya da bobrek,bagisiklik sistemi rahatsizliklari olanlara-HIV vs gibi, ve de 65 yas ustundeki yaslilara her yil yapilmalidir.

-          Her 10 yilda bir herkese difteri-tetanoz asisi-Herkese yapilmalidir.

-           Zaturre asisi- Onceden bu asiyi olmayanlara, bagisiklik sistemi rahatsizliklari olanlara-HIV gibi vs, ve de 65 yas ustundeki yaslilara bir defaya mahsus olmak uzere yapilmalidir

-