HEPATIT
NEDIR, NASIL ONLERIZ, NEDIR?
KISISEL
ONLEMLERIMIZ NELER OLMALIDIR?
NEDEN SESSIZ SALGIN
DENMEKTEDIR?
KARACIGERIMIZ
NEDEN COK ONEMLIDIR?
KARACIGERIMIZDE
ILTIHAPLANMA ENFEKSIYON DEMEKTIR HEPATIT!
KARACIGER
KANLA,
VUCUT SIVILARIYLA, SPERMLE, VAJINA SIVISIYLA , SEKSLE, DOVMEYLE, DELMEYLE,
IGNEYLE, ENJEKTORLE , HASTALIKLI KISIDEN 101 SEKILDE BULASAN VIRUSLERLE BULASAN
VIRAL HEPATIT
HEPATIT A,
B, C, D , D, E YI TANIYALIM, KORUNALIM, ONLEYELIM
HEPATIT A VE B NIN ASILARI VARDIR; HEPATIT C NIN
ISE ASISI YOKTUR.
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis_ES/index.htm
HEPATIT KARACIGER HASTALIGI NEDIR?
http://www.cdc.gov/hepatitis/ HEPATIT
A, B, C, D,E
http://www.liverfoundation.org/ HEPATIT
B DAHIL, KARACIGER KURUMU, TUM HEPATITLER
http://www.liverfoundation.org/education/info/
KARACIGER HASTALIKLARI
http://www.liverfoundation.org/education/news/
KARACIGER HASTALIKLARI HABERLERI
HEPATIT B
ASISI HER BEBEGE HEMEN VE DOGAR DOGMAZ VE UC AY ICINDE 3 ADET YAPILIR. HALA
ASISI YAPILMAMISSA, EN GEC CINSEL OLARAK AKTIF OLMADAN 11-12 YAS GRUBU GENCLIGE
MUTLAKA ASI YAPILMALIDIR. NEDEN MUTLAKA ASI CUNKU OLEBILIRSINIZ! http://www.hurriyet.com.tr/sondakika/3551321.asp?gid=57
HEPATIT A, B VE C HEM DE CINSEL BULASICI
HASTALIKTIR.
Karaciger kanserinin, karaciger iflaslarinin, SIROZUN da, hepatitle B ve C ile de ilgili oldugunu
biliyor muydunuz?!
HEPATIT A ve B
vs C HEM DE CINSEL BULASICI
HASTALIKTIR; DIKKAT! HEPATIT A VE B ICIN ASILARI OLUN- HEPATIT C NIN ASISI
YOKDUR- VE ASISIZSANIZ HENUZ , RISKLI SEKS DAVRANISLARINDAN UZAK DURUN VE
MUTLAKA LATEKS KONDOM KULLANIN, ASI OLUN.
GENCLER CINSEL
OLARAK AKTIF OLMADAN ONCE MUTLAKA HEPATIT B ASILARI YAPILMIS OLMALIDIR. HALA
YAPILMADIYSA HEMEN SIMDI YAPILMALIDIR! KARACIGERINIZI KAYBEDIP OLMEYE DEGMEZ!
HEPATIT
TESTI VE 3 ADET HEPATIT B ASINIZI OLDUNUZ MU?
HER
YENI DOGANA MUTLAKA 3 DEFA HEPATIT B ASISI YAPILIYOR MU? TUM ANNE ADAYLARINA
TEST YAPILIYOR MU?
HEPATIT
A, B, C
|
|
HEPATIT
A |
HEPATIT
B |
HEPATIT
C |
|
NASIL BULASIR |
ICINDE bir sekilde insan diskisi olan yiyecek ve icme
sulariyla ve hepatit a ile enfekte olmus hasta insandan da bulasir. Eger
mesela marullar domatesler tarlada diskili suyla sulanmissa ya da icme
sularina veya bahce sulama sularina sulara kanalizayon karismissa, yemek
yediginiz yerde yiyecekleri hepatit A hastasi bir insan hazirlamissa, ve/veya insanlar ellerini sik sik su+
sabunla yikamiyorlarsa, anneler cocuklarin bebeklerin de ellerini sikca
su+sabunla yikamiyorlarsa, HERKESE ,
BEBEKLERE-COCUKLARA DA HEPATIT A BULASABILIR. Dusunebileceginizden de sik ve cok yasanir. HEPATIT
A HEM CINSEL BULASICI HASTALIKTIR VE ORAL VE ANAL SEKSLE DE BULASIR VE HEM DE HEPATIT A HASTASI KISIDEN, ve de
BIR SEKILDE DISKI BULASIKLI SULAR VE YIYECEKLERLE, ENDER OLARAK DA OLSA KANLA
DA HEPATIT A BULASIR |
Genellikle korunmasiz seksle-lateks kondom
kullanmayinca, seksin her turlusu ile, birden fazla partnerle seksle bulasir.
Hem de hepatit B li insanin hasta kaniyla bulasir. Hepatit B li anneler de
dogum sirasindan bebeklerine bulastirirlar. Uyusturuculari damar icine
yapanlar igne paylasarak bulastririrlar birbirlerine ve seksle de ailelerine.
HEPATITI B HASTASI KISIYLE Dis fircasi, tirnak makaslari kesicileri, manikur
pedikur, ustura PAYLASMAK, berberde tras sakal trasi olmak, hasta insanin
kani-salyasi- yarasina kesiklerine vs vs dokunmak-vucut sivilarina maruz
kalmakla dokunmakla kendi tenine vs degmesiyle, dovme ve piercing vucut
delmeleriyle, hasta insanin havlusuyla vs
vs de bulasir. |
Genellikle hepatit C li birisinin hasta kaniyla temas
edince veya korunmasiz-lateks kondomsuz seksle bulasir. Lateks kondomsuz anal
seks ve ve/veya birden fazla seks partneri olanlara bulasir. Hem de hepatit C
li insanin hasta kaniyla bulasir. Uyusturuculari damar icine yapanlar igne
paylasarak bulastIririrlar birbirlerine ve seksle de ailelerine. HASTA
KISIYLE Dis fircasi, tirnak makaslari kesicileri, manikur pedikur, ustura
PAYLASMAK, berberde tras sakal trasi olmak, hasta insanin kani-salyasi-vucut
sivilarina maruz kalmakla dokunmakla kendi tenine vs degmesiyle, dovme ve
piercing vucut delmeleriyle, hasta insanin havlusuyla vs vs de bulasir.Saglik personelinin isbasi
kazasiyla bulasir. Ender olarak da, dogumda anneden bebege de bulasir. |
|
BENI OLDURUR MU? |
Ender
olarak evet |
Evet |
Evet |
|
NE KADAR SURER? |
6 aya
kadar. |
Butun
hayatiniz boyunca |
Butun
hayatiniz boyunca |
|
BANA NASIL ZARAR VERIR? |
Karacigerinize
saldirir |
Karacigerinize
saldirir |
Karacigerinize
saldirir |
|
BELIRTILERI NEDIR? |
Grip
gibidir |
Genellikle
hic yoktur. Grip gibi olabilir |
Genellikle
hic yoktur. Grip gibi olabilir |
|
ASISI VAR MI? |
EVET |
EVET |
HAYIR |
|
ONU NASIL ONLEYEBILIRIM? |
ASI
OLUN! |
ASI
OLUN! |
Ustunde
vs kan olan hic birseye dokunmayin,temas etmeyin. Seks yaparken lateks kondom
kullanin dogru sekilde. |
|
SU ANDA BENDE BU VIRUS VAR MI NASIL ANLARIM? |
Kan
testi ile |
Kan
testi ile |
Kan
testi ile |
|
|
|
2009-
Igne, dis fircasi, tirnak kesiciler, jilet, tras aletleri, ustura, pamuk, uyusturucu
pisiriciler ve kokain cubuklari vs , dovmeler, piercing vucutta delmeler ,
hasta kisilerin sahsi havlulari ve sahsi tum esyalari, hepsi de size Hepatit B
ve C bulastirabilir http://www.liverfoundation.org/education/info/hepatitisa/
http://www.liverfoundation.org/education/info/hepatitisb/
http://www.liverfoundation.org/education/info/hepatitisc/
http://www.liverfoundation.org/education/info/
HEPATIT
A B C FARKLARINI OGRENIN TABLOSU
|
|
HEPATIT
A Hepatit
A virusu HAV sebeptir |
HEPATIT
B Hepatit
B virusu HBV sebeptir |
HEPATIT
C Hepatit
C virusu HCV sebeptir |
|
NASIL
BULASIR |
HAV virusu hepatit A li insanlarin
diskisinda-kakalarinda vardir ve genellikle de yakin kisisel temasla
bulasir-seksle, veya evde birseyleri paylasarak vs.HAV virusu bulasmis
yiyecek ve iceceklerle sularla da bulasir. |
HBV kanda ve bazi vucut sivilarinda vardir-vajina penis
ici ucu dahil. Hasta bir insanin kan veya vucut sivilari
bagisikligi-korunmasi olmayan, asisiz bir insanin vucuduna girince hepatit b
viusu HBV bulasir, yayilir. HBV hasta bir insanla korunmasiz-lateks kondomsuz
seksle, igne paylasmakla, uyusturuculari yaparken igne vs paylasmakla, gorev
basinda enjektor ignesi veya benzeri
kesici batmasi kazasi ile, DOVME, PIERCING VUCUT DELMEKLE veya hepatit B li
hasta bir anneden dogum sirasinda bebegine gecer. Her hangi bir durumda nasil
olursa olsun hasta kanla temas hepatit B nin bulasmasi- gecmesi icin COK
yuksek risktir. |
HCV kanda ve bazi vucut sivilarinda –vajina penis
dahil-vardir. HCV hastasi birisinin kani ve vucut sivilari baska bir insanin
vucuduna girinca bulasir-yayilir. Enjektor igne paylasmakla, uyusturuculari
yaparken igne vs paylasmakla, DOVME, PIERCING VUCUT DELMEKLE, gorev basinda enjektor ignesi veya benzeri kesici batmasi kazasi ile veya
bazen de hepatit C li hasta bir anneden dogum sirasinda bebegine gecer. Seks
sirasinda HCV gecmesi de mumkundur ama sik degildir bu. |
|
KIMLERE
ASI YAPILMALI? |
ASISI VARDIR-1
yasindaki tum cocuklara ( 12-23 aylarda);rutin hepatit A asilarinin yapildigi
sehir ve eyaletlerde tum bir yas ustundeki
cocuklara; evde hastalikli kisi varsa tum ev halkina; hastalanmis
kisilerin tum seks partnerlerine; hepatit A nin sik goruldugu ulkere seyahat
edenlere-Kanada, bati Avrupa, japonya, Avutralya ve Yeni zelanda haric;
erkeklerle seks yapan erkekler; tum igne veya ignesiz uyusturucu kullananlar;
kronik karaciger hastaliklari olanlar; HAV enfeksiyonundna korunmak isteyen
herkese |
ASISI VARDIR- 0-18 yaslarindaki tum
cocuklara; kana maruz kalabilecek tum saglik ve halki korumakla gorevli
olanlara; dunyada orta veya yuksek riskli ulkelere seyahat edecek tum
uluslararasi kisilere ; kronik yasam boyu HBV=hepatit B hastasi enfekte
kisilerle ayni evde yasayan herkese; yuksek HBV riskli ulkelerden gelen
gocmenlere ve cocuklarina-mesela Asya, Afrika, Pasifik adalari, Dogu Avrupa,
vs vs: uzun sureli ve tek bir kisiyle surekli seks partnerligi yapmayan, tek
esli olmayan ve cinsel olarak aktif olan tum kisilere; kendilerine cinsel
bulasici hastalik teshisi konmus herkese; erkeklerle seks yapan tum
erkeklere; HBV hepatit B olmus kisilerin gecmis ve bugunku tum seks
partnerlerine; igne ile uyusturucu yapanlara; agir bobrek hastaligi olan-
diyaliz dahil, HBV virusunden korunmak isteyen herkese |
ASISI YOKTUR-KIMLERE TEST YAPILMALIDIR? Igne ile uyusturucu yapanlara; ABD de 1987 den once
hemofili ve benzeri hastalikta pihtilasma faktoru kullanmis olanlara; diyaliz
hastalarina; 1992 den once kan ve organ nakli olanlara; Turkiye’de siz
arastirin bunu; HCV yani hepatit C hastasi annelerin dogurduklari tum
bebekler; henuz teshis konmamis ve anormal karaciger testleri sonuclari olan
herkese. HCV genelde seksle bulasmaz ama birden fazla partnerle
seks yapanlar veya hasta ama surekli ayni hasta kisiyle seks yapanlarda
hepatit C riski yuksektir.Hepatit C nin asisi yoktur. |
|
YA SIZ ENFEKTE OLMUSSANIZ; Siz
hastalanmis misiniz anlamanin tek yolu HAV,HBV, HCV icin kan testleri
olmaktir. Eger kendi risk faktorlerinizden dolayi endiseliyseniz,
doktorunuzla konusun ve kan testi olun.Viral hepatit semptomlari-belirtileri
hangisi olursa olsun birbirne benzer.Eger bu semptomlar ortaya
cikarsa-yasarsaniz, sunlardan herhangi birisini veya hepsini de
yasayabilirsiniz- deride ve gozlerin akinda sarilik, ates, istah kaybi,
yorgunluk, koyu renkli idrar, eklemlerde agri, karinda agri, ishal, mide
bulantisi ve kusma. Cok ender olarak da son zamanlarda yenice bulasmis yeni
viral hepatit yuzunden karacigerin iflasina ve olume sebep olur.Bazen bu
durumlarda, eger tabii karaciger organi bulunabilirse, karaciger nakli hayati
kurtarabilir. Not; tum viral hepatit a,b,c ,d,e cesitleri icin,
yetiskinlere gore, cocuklarda daha az gorulur ya da cok az olabilir
semptomlar ve de HCV Hepatit C enfeksiyonlarinda herkes de cok daha az
semptomlar yasarlar-yani semptomlari olmayabilir. |
|||
|
YA SIZ ENFEKTE OLMUSSANIZ, VIRUSU ALMISSANIZ ? |
INKUBASYON SURESI-BU ENFEKTE OLDUGUNUZ, VIRUSU ALDIGINIZ
ZAMANLA ILK SEMPTOMLARIN ORTAYA CIKTIGI ZAMAN ARASINDAKI SUREDIR 15-50 GUN, ORTALAMA 28 GUNDUR. Kronik enfeksiyon yoktur. Bir kere gecmiste HAV denen bu
hepatit A virusunu aldiniz mi, tekrar yine almazsiniz.Her 100 hepatit A
enfeksiyonlu insandan 15 kisi uzunca sureli hastalanir veya relapse denen
semptomalrin tekrar ortaya cikmasi belirmesi yasanacaktir sonraki 6-9 ayda. |
INKUBASYON SURESI- BU ENFEKTE OLDUGUNUZ, VIRUSU
ALDIGINIZ ZAMANLA ILK SEMTPMLARIN ORTAYA CIKTIGI ZAMAN ARASINDAKI SUREDIR 45-160 GUNDUR, ORTALAMA 120 GUNDUR Dogumda enfeksiyonu almis bebeklerin cogunda % 90 ninda,
1-5 yaslari arasinda enfekte olmus bebek cocuklarda ve de 5 yasdan sonra
enfekte olmus cocuklarda % 6 sinda,
kronik enfesksiyon olusur. ABD de her yil 5000 kisi hepatit B ile hastalanmaktadir.
Kronik karaciger sirozundan olum % 15-25 sinde gorulmektedir bu kronik
enfekte olmus hastalarda.Kronik HBV yani hepatit B hastasi olanlarda
karaciger iflasi ve karaciger kanseri gorulmesi riski cok yuksektir. |
INKUBASYON SURESI- BU ENFEKTE OLDUGUNUZ, VIRUSU ALDIGINIZ ZAMANLA ILK SEMPTOMLARIN
ORTAYA CIKTIGI ZAMAN ARASINDAKI SUREDIR 14-180 GUNDUR, ORTALAMA 45 GUNDUR Hastalarin % 55-85 sinde kronik enfeksiyon olusur ve bu kronik hastalarin da % 70 sinde
de kronik karaciger hastaliklari olusur. ABD de her yil 8-10 bin kisi hepatit
C den olmektedir. Kronik HCV yani hepatit C si olanlarda karaciger iflasi ve
karaciger kanseri riskleri cok daha yuksektir. Kronik HCV ile iliskili
karaciger hastaligi sebeptir karaciger nakillerinde-transplantasyonlarinda
onde gelen sebep olarak. |
|
HANGI TEDAVI YARDIMCIDIR? |
Hepatit A ya destek verici bakim-tedavi disinda bir kesin tedavisi yoktur. Alkol
kullanmayin. Karaciger hastaliginizi daha da kotulestirebilir. |
Kronik hepatit B li kisiler,
her 6-12 ayda bir mutlaka tibbi degerlendirmeye tabii tutulmalidirlar
uzman bir hastahane ve karaciger uzmani doktor tarafindan. Bircok antiviral ilaclar var simdi bu
kisileri tedavi edecekleri onaylanmis ve lisansli. Bu ilaclar kiside ciddi
karaciger problemlerini onlemektedir % 40 lara kadar ama bu ilaclar hepatit B
virusunu vucuttan atmiyorlar-atamiyorlar. Son care de karaciger naklidir ama
her zaman karaciger bulmak da mumkun olamiyor herkese. Alkol asla kullanmayin cunku karaciger
hastaliginizi daha da kotulestirir. Yeni edinilmis-bulasmis-enfekte olmus bir
hepatit B hastaligini HBV yi kokten tedavi edip vucuttan atacak hicbir ilac
yoktur. |
Kronik HCV yani kronik hepatit C li kisiler, her 6-12
ayda bir mutlaka tibbi degerlendirmeye tabii tutulmalidirlar uzman bir
hastahane ve karaciger uzmani doktor tarafindan. Kronik hepatit C li kisileri kokten tedavi edebilecek lisansli
ilac yoktur dunyada. Halen tercih edilen bu tedavi icin kullanilan
“kombinasyon ilaclari” vardir ve abd de en sik rastlanan genotip 1
hastalarin % 50 sinde bu vurusu
vucuttan atabilmektedir. Hemen hepatit A ve B asialri olun. Alkol asla kullanmayin, karacigerinizi
daha da kotulestirir. Yeni edinilmis-
bulasmis-enfekte olmus bir hepatit C hastaligini HBV yi kokten tedavi edip
vucuttan atacak hicbir ilac yoktur. |
|
NASIL ONLENIR? |
Hepatit A asisi en iyi korunma
seklidir. Tum cocuklara 1 yasinda, yani 12-23 aylar arasinda mutlaka hepatit asilari yapilmalidir. Daha
buyuk olan cocuklara ve yasadiklari
yerlerde , ABD de ve dunyada hepatit A asisi programlari uygulanan cocuklara
ve yukardaki risk gruplarinda
listelenmis kisilere, ve hepatit A dan korunmak isteyen her insana mutlaka hepatit
A asilari yapilmalidir. Hepatit A li bir hastayla yakin gecmiste temasi olmus
birisine hemen, ya da 4 haftadan kisa sure
icinde hepatit A nin sikca goruldugu ulkelere seyahat edeceklere,
doktorunuzu gorun ve hemen bir doz imunoglobulin IG yapilir. Tuvaletten cikinca, bebek bezi degistirince, yemek
ellemeden pisirmeden vs once, yemek yemeden masaya oturmadan once
MUTLAKA ellerinizi her zaman bol
sabun ve suyla yikayin-ISYERLERINDE YIAKTIN-TUVALETLERE EL YIKANDIGINA EMIN
OLACAK SEKILDE EMNIYETLER ALIN ISYERLERINDE-KAMERA VS GIBI. Hepatit A asisi 1 yasinda ve daha buyuk ve hepatit A dan
korunmak isteyen herkese yapilabilir |
Hepatit B asisi olmak en iyi korunmak
seklidir. 0-18 yasindaki herkese ve tum yenidoganlara hemen daha
hastahaneden bebekler cikmadan once rutin olarak, yukarda da siralanmis olan
hepatit B riskindeki tum yas gruplarina, ve hepatit B den korunmak isteyen
herkese mutlaka hepatit B asilari yapilmasi sarttir. Bir kadin her hamile olusunda, mutlaka her defa hepatit
B testi yapilmalidir. Hepatit B li kadinlarin dogurduklari bebeklere
hemen hepatit B immuno globin
verilmeli+hem de asisi dogumu takip
eden ilk12 saatte mutlaka yapilmalidir. Karsilikli olarak tek esli olmayan kisiler her defada
dogru sekilde latex kondom-prezervatifler kullanmalidirlar- pozisyon
degistikce anal-oral-vajinal vs her defada kondomlar yenilenmelidir. Lateks
kondomlarin hepatit B yi gercekten de onleyip onlemedikleri halen
bilinmemektedir ancak uygun ve dogru sekilde lateks kondom kullanimi size
hastaligin gecmesini onleyebilir. |
Hepatit C yi onleyecek hic bir asi yoktur. HCV yani hepatit C seksle, seksin her turlusu ile,
bulasabilir cok sik olmasa bile. Eger siz karisilikli olarak tek esli
degilseniz, lateks kondomlarin dogru sekilde ve her defada mutlaka
kullanilmasi sizi cinsel iliskilerle size bulasan cinsel bulasici
hastaliklardan koruyabilir. Lateks
kondomlarin hepatit C yi gercekten de onleyip onlemedikleri halen
bilinmemektedir ancak uygun ve dogru sekilde lateks kondom kullanimi size
hastaligin gecmesini onleyebilir. Ilaveten hepatit A ve hem de hepatit B asisi olmalisiniz |
|
HEPATIT B VE C YI ONLEMEK ICIN DAHA COK BILGI;
|
|||
www.immunize.org ve www.vaccineinformation.org
ASILANMA KOALISYONU HAREKETI 2009
BEN KARACIGERINIZIM.
BENI SEVIN!
BENI TANIMAZSANIZ NASIL
SEVEBILIRSINIZ KI?!
ISTE BEN SENI BU KADAR COK SEVIYORUM…AMA
SEN BENI SEVIYOR MUSUN???
Sana
karacigerini sevmenin en kolay sekillerini anlatayim;
9.
SIROZ http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_133.pdf http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_412.pdf sirozda
artik karacigerin saglikli dokusu, ARTIK ONEMLI islevleriniyerine getiremeyen
yaralanmis, calismayan dokuyla yer degistirmisdir ve uygun sekilde calisamaz
artik. En buyuk nedeni de kronik alkoliklik ve hepatit C ve D dir. Bazen de karacigerdeki fazla
yagin
enfekte olmasi, yangilanmasidir sebep. Sirozdan hasarlanmis karaciger
iyilesemez artik ama sebebi her neyse, bu goz onune alinarak, hasarin daha da
agirlasmasi durdurulabilir tedaviyle. Sirozun ilk devresinde hicbir belirti de
yoktur.Sonraki siroz devrelerinde ise semptomlar ise, yorgunluk+ istah kaybi,
mide bulantisi, kilo kaybi, karinda agri, sarilik ve kasinma gorulebilir. Tedavi secimelri ise
altta yatan nedene ve hasarin agirligina durumuna baglidir.Mesela alkoliklik
durumunda, alkolik erken sirozunda, alkolun birkailmasi+cok iyi dengeli
beslenmekle tedavi edilebilir. Sirozun ilerlemis devrelerinde ise, siroz hayati
tehdit eden bir durumdur.Simdia rtik tek muhtemel tedavi sekli karaciger
transplantasyonudur. Brosurun tamami okunmalidir. http://www.liverfoundation.org/education/
http://www.liverfoundation.org/education/info/cirrhosis http://www.liverfoundation.org/education/info/ http://www.liverfoundation.org/
10.
KARACIGER KANSERI http://www.liverfoundation.org/education/info/livercancer/ http://www.liverfoundation.org/education/info/livercancer http://www.liverfoundation.org/education/info/
IKAZDIR
UZGUNUM AMA, SENIN HAYATIN VE BENIM BASIM GERCEKTEN KORKUNC DERECEDE
BELAYA GIRINCEYE KADAR, YANI IKIMIZIN DE HAYATI TEHLIKEMIZ SON DERECE FAZLAYKEN
DAHI, BEN SANA BASIMIN DERTTE OLDUGUNU SOYLEMEYECEGIM. TA KI ISIN EN SONUNA
GELDIGIMIZDE. UNUTMA BEN HIC SIKAYET ETMEM. BENI ILACLARLA, ALKOLLE VE OTEKI REZIL VE YAGLI
YIYECEKLERLE, ZEHIRLI, TOKSIK PIS HAVAYLA
OLDUREBILIRSIN. BU BENDEN ALIP ALACAGIN TEK VE SON IKAZDIR!
LUTFEN TAVSIYELERIMI DINLE.
Uzmanlara gore su
anda elimizdeki bu bilgilere uyulsaydi, tum karaciger hastaliklarinin
yarisindan fazlasi onlenebilirdi diyorlar.
Her yil 25 milyon Amerikali karaciger ve safra kesesi hastaliklarina
yakalanmakta ve 27.000 kisi de sirozdan olmektedir http://www.niddk.nih.gov/health/digest/pubs/cirrhosi/cirrhosi.htm . En cok hayati tehlikesi olan karaciger
hastaliklarinin ne yazik ki etkili tedavisi de yoktur halen -tek secim
karaciger transplantlaridir/naklidir . AMA ONLEMEK ICIN ELIMIZDEKI TUM
IMKANLARI KULLANABILIRIZ, BILGILENEBILIRIZ, ONLEYEBILIRIZ, HEPATIT A VE B DE
ASILANMALIYIZ. Arastirmalar son zamanlarda yeni heyecan verici gelismeler
kaydetmektedir ancak 100 den fazla karaciger hastaliklarina kesin tedavilerin
bulunabilmesi icin daha cok calismalar yapilmasi gerekmektedir. Bu arada
hastalar ve aileleri tibbi,maddi ve duygusal problemlerle bogusacaklardir.
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_411.pdf
VIRAL HEPATIT A, B , C POSTERI , SESSIZ OLUMLER
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_28.pdf
KARACIGERIMIZ BROSURU- KARACIGERINIZ HAYATINIZDIR http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_29.pdf
KARACIGERINIZIN YASAMI SAGLIGI BROSURU-KARACIGERINIZE IYI BAKARAK, BIRCOK
HASTALIGI ONLEYEBILIRSINIZ
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_21.pdf
HEPATIT A BROSURU
http://www.liverfoundation.org/education/info/hepatitisa/
HEPATIT A- BEBEK COCUKLARIN ALTINI DEGISTIRINCE, TUVALETTEN CIKINCA VS SIK SIK SUREKLI ELLERINI SU+SABUNLA
YIKAMAYAN ANNELER VE COCUKLARI , AILELER, TOPLUMLAR HEPATIT A OLURLAR
http://www.ashastd.org/learn/learn_hepatitisA.cfm HEPATIT A HEM CINSEL
BULASICI HASTALIKTIR VE ORAL VE ANAL SEKSLE DE BULASIR VE HEM DE HEPATIT A HASTASI KISIDEN, ve de
BIR SEKILDE DISKI BULASIKLI SULAR VE YIYECEKLERLE, ENDER OLARAK DA OLSA KANLA
DA HEPATIT A BULASIR
http://www.yourliver.org/ KARACIGERINIZ
http://www.liverfoundation.org/chapters/lam/aboutliver
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000278.htm
HEPATIT A
http://www.hepb.org/professionals/the_hepatitis_a_vaccine.htm
HEPATIT A ASISI
http://www.cdc.gov/hepatitis/ChooseA.htm
HEPATIT A HALKA SOLDA, SAGLIK GOREVLILERINE SAGDA
http://www.immunize.org/catg.d/p4010.pdf
BEBEKLERE
GENEL ASI TABLOSU
http://www.cdc.gov/vaccines/pubs/vis/downloads/vis-hep-a.pdf HEPATIT
A ASISI- 1 YASIN ALTINDAKI BEBEKLERE YAPILMAZ, LISANSLI DEGILDIR 1 YAS ALTINA
YAPMAK ICIN
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/005107.htm HEPATIT
A
ASISI, KIMLER HEPATIT A ASISI OLMALIDIR; 1 YASIN ALTINDAKI COCUKLAR , HAMILELER
VE SUT VEREN ANNELERE, HASTA VE ATESI OLANLARA HEPATIT A ASISI OLMAMALIDIRLAR. ASI
OLMASI GEREKENLER- DAMAR ICINE veya oteki sekillerde de UYUSTURUCU KULLANANLAR,
LABRATUARLARDA HEPATIT A ILE UGRASANLAR, HEPATIT A OLMUS MAYMUNLARLA VS CALISANLAR, KRONIK KARACIGER HASTALIGI
OLANLAR, HEMOFILIDE PIHTILASMA TEDAVI FAKTORU KULLANANLAR VE OTEKI KANDA PIHTILASMA HASTALIGI OLANLAR,
ASKERI PERSONELIN TUMU, GAY VE BISEKSUEL ERKEKLERIN HEPSI, KRES- YUVA-OKULLARDA
TUM CALISANLAR, KURUMLARDA HAPISHANELERDE YASAYANLARA BAKAN TUM GOREVLILER
YUKSEK RISK GRUBUNDADIRLAR MUTLAKA ASILANMALIDIRLAR
http://www.cdc.gov/hepatitis/ VIRAL HEPATIT,
A,B,C,D,E CDC
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisa.html HEPATIT
A
http://www.immunize.org/catg.d/p2190.pdf SIZ HEPATIT
A
ASISI OLMALI MISINIZ? BIR YASIN USTUNDEKI HERKES HEPATIT A ASISI OLABILIR
http://www.immunize.org/catg.d/p4075abc.pdf HEPATIT A, B, C TABLOSU, FARKLARI,
NASIL ONLENIR, KIMLER YUKSEK RISKTE
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepa_ez/index.htm HEPATIT
A
HAKKINDA NELERI BILMELIYIM? HEPATIT A SIZE HEPATIT A HASTASI KISIDEN, HASTA
KISININ DISKISI ILE BULASIKLANMIS, YIKANMAMIS PIS ELLERDEN VS SIZIN YIYECEK VE
SULARINIZA O, ORADAN DA SIZE GECEN BIR KARACIGER HASTALIGIDIR.BAZEN DE KANLA DA
GECER. OZELLIKLE DE GELISMEKTE OLAN ULKELERE SEYAHAT EDENLER, HEPATIT A LI
HASTA KISIYLE BIRLIKTE YASAYANLAR VEYA ONUNLA SEKS YAPANLAR, COCUKLARIN HEPATIT
A ICIN RUTIN SEKILDE SUREKLI ASILANMADIKLARI ULKELERDE YAKINLARINDAKI HERKESDE
SALGINLAR GORULUR -TUM YETISKINLER DAHIL, KRES VE YUVALARDA COCUKLARDA VE
GOREVLILERDE SALGINLAR, ERKEK ERKEGE GAY SEKS YAPANLARDA, KANUNSUZ UYUSTURUCULAR
KULLANANLARDA COK SIK GORULECEKTIR-EN YUKSEK RISK GRUPLARIDIR BUNLAR.ONLEMEK
ICIN HERKESE COCUKLAR, BEBEKLER DAHIL HEPATIT A ASISI YAPILMALIDIR.YUKSEK
RISKDE OLAN COCUKLARA 12-23 AYLARDA ASI YAPILIR. HASTA OLMADAN ONCE VEYA VIRUSU
ALDIKTAN 2 HAFTA ICINDE IMUNOGLOBINLE
TEDAVISI ISE SADECE KISA SURELI KORUMA-BAGISIKLIK SAGLAYABILIR.SEYAHATLERINIZDE MUSLUK SUYU ICMEYIN. ELLERINIZI COK
SIK SABUN+SUYLA YIKAYIN.TEMIZLIK VE HIJYEN KURALLARINI ASLA IHMAL ETMEYIN
HEPATIT A YI ONLEMEK ICIN.
http://familydoctor.org/online/famdocen/home/common/infections/hepatitis/897.html HEPATIT
A
http://www.ashastd.org/learn/learn_hepatitisA.cfm HEPATIT A
CINSEL BULASICI HASTALIKTIR HEM DE, ORAL VE ANAL SEKS VE HEM DE DISKI BULASIKLI
SULAR VE YIYECEKLERLE HEPATIT A BULASIR
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis_ES/index.htm
HEPATIT KARACIGER HASTALIGI NEDIR?
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/viralhepatitis/index.htm HEPATIT
A DAN HEPATIT E YE KADAR HEPSI
http://www.immunize.org/catg.d/p2081.pdf HEPATIT
A VE B ASILARI, DIKKAT-HASTALARINIZIN GERCEK DOZDA ASI OLMALARI SAGLANMALIDIR http://www.immunize.org/catg.d/p2011.pdf
YETISKINLERE ASILAR
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/vaccinationshepab/index.htm#A herkese
hepatit a ve b de asilar ve dozlari
http://www.immunize.org/catg.d/p3077a.pdf
COCUKLARA VE 12-18 YASLARA HEPATIT A ASISI
KURALLARI
http://www.immunize.org/catg.d/p2011.pdf
YETISKINLERE HEPATIT A VE B ASILARI
http://www.vaccineinformation.org/hepa/photos.asp HEPATIT
A RESIMLERLE
http://www.immunize.org/catg.d/p3077.pdf
YETISKINLERE HEPATIT A ASISI
KURALALRI
http://www.vaccineinformation.org/hepa/qandavax.asp HEPATIT
A ASISI
HK SORU CEVAPLARLA http://www.immunize.org/catg.d/p4204.pdf SORU
CEVAPLARLA HEPATIT A
http://www.immunize.org/vis/v-hepa.pdf HEPATIT
A
VE ASISI NEDIR? http://www.immunize.org/hepa/ http://www.vaccineinformation.org/hepa/
http://www.immunize.org/askexperts/experts_hepa.asp HEPATIT
A
http://www.health.state.ny.us/diseases/communicable/hepatitis/hepatitis_a/fact_sheet.htm HEPATIT
A
http://www.vaccineinformation.org/hepa/qandadis.asp SORU
CEVAPLARLA HEPATIT A NEDIR,
NASIL BULASIR?
http://www.immunize.org/catg.d/p4080.pdf HEPATIT
A CIDDI
BIR KARACIGER HASTALIGIDIR, ASISI SIZI KORUYABILIR-HERKES ASI OLMALIDIR
http://www.immunize.org/catg.d/p4115.htm GAY
BISEKSUEL ILISKILERDE KENDINIZI HEPATIT A VE B YE KARSI
KORUYUN, ASILARI OLUN http://www.hepprograms.org/msm/
http://www.avert.org/hepatitis.htm DISKI
BULASMIS SULAR VE YIYECEKLERLE BULASIR- ELLER SUREKLI SU VE SABUNLARLA
YIKANMALIDIR. SEHIR KOY VS MUSLUKTAN AKAN SULARIN TEMIZ SAGLIKLI ICILEBILIR
OLDUGU SUREKLI RUTIN SEKILDE TEST EDILMELIDIR
http://www.cfsan.fda.gov/~mow/chap31.html
http://health.nytimes.com/health/guides/disease/hepatitis-a/overview.html HEPATIT
A
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis/index.htm
http://www.aafp.org/afp/20060615/2162.html HEPATIT
A,
AMERIKAN AILE DOKTORLARI
http://www.who.int/csr/disease/hepatitis/whocdscsredc2007/en/ HEPATIT
A,
WHO DUNYA SAGLIK ORGUTU
http://www.hepb.org/resources/other_links_vaccine.htm ASI
KAYNAKLARI, LINKLERI
http://www.immunize.org/hepa/ TUM
HEPATIT KAYNAKLARI http://www.vaccineinformation.org/hepa/links.asp HEPATIT
A LINKLERI http://www.immunize.org/hepa/ http://www.hepb.org/resources/other_links_viralhep.htm http://www.hepb.org/resources/other_links_vaccine.htm HEPATIT
ASI LINKLERI
http://www.liverfoundation.org/education/downloads/
BROSURLER http://www.liverfoundation.org/education/ http://www.liverfoundation.org/
HEPATIT B, HBV BROSURLERI,
KAYNAKLARI
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_22.pdf
HEPATIT B BROSURU
http://www.thinkb.org/patients/
HEPATIT B
http://www.thinkb.org/pdf/FAQs_English_Revised.pdf
HEPATIT B HAKKINDA SIKCA SORULAN SORULAR CEVAPLARI
http://www.liverfoundation.org/education/info/hepatitisb/
HEPATIT B BROSURU. KRONIK HEPATIT B ZAMANLA SIROZ, KARACIGER IFLASI VE
KARACIGER KANSERINE DE SEBEP OLACAKDIR. KRONIK HEPATIT B LI INSANLARIN % 15-25
SI OLURLER
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000279.htm
HEPATIT B
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_411.pdf
VIRAL HEPATIT A, B , C POSTERI
http://www.thinkb.org/
HEPATIT B http://www.thinkb.org/patients/
http://www.thinkb.org/pdf/HepB_FactSheet.pdf
HEPATIT B BROSURU-EN COK ASYALILARDA GORULMEKTDIR VE BU YUZDEN DE
HEPATIT B LI HASTALARDA KARACIGER KANSERI RISKLERI DE COK YUKSEKTIR
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_27.pdf HEPATIT B- KARACIGER KANSERI
KADINLARA OGRE, ERKEKLERDE 2 MISLI DAHA FAZLA; EN BUYUK KARACIGER KANSERI
RISK FAKTORLERI DE, SIROZ VE KRONIK HEPATIT B HASTASI OLMAK GIBI KARACIGER
HASTALIKLARI VE OBESITE
http://www.thinkb.org/pdf/HepB-Overview-English.pdf
HEPATIT B YE GENEL BAKIS
http://www.cdc.gov/vaccines/pubs/vis/downloads/vis-hep-b.pdf
HEPATIT B ASISI, CDC TUM BILMEK ISTEDIKLERINIZ
http://www.liverfoundation.org/
HEPATIT B DAHIL, KARACIGER KURUMU, TUM HEPATITLER;
http://www.hepb.org/professionals/prevention_measures.htm
HEPATIT B ASILARLA VE ALINACAK TOEKI ONLEMLERLE ONLENEBILIR BIR
KARACIGER HASTALIGIDIR.OTEKI ONLEMLER NELERDIR? NELERI HIC YAPMAMALISINIZ???? http://www.thinkb.org/patients/prevention/
http://www.thinkb.org/patients/prevention/
ABD DE ONAYLANMIS HEPATIT B ILACLARI, HEPATIT B YI ONLEMEK
http://www.thinkb.org/patients/pregnancy/
HAMILELIK, COCUKLAR VE HEPATIT B, TUM
BEBEKLER DOGAR DOGMAZ ASILANMALIDIRLAR+HASTA HEPATITI B LI ANNEDEN DOMUSLARSA,
ASININ YANI SIRA, ILK 12 SAATTE IMMUNO GLOBIN DE YAPILMALIDIR ENFEKSIYONDAN
KORUNMASI ICIN
http://kidshealth.org/parent/infections/bacterial_viral/hepatitis.html
http://www.thinkb.org/professionals/
DOKTORLARA, SAGLIK GOREVLILERINE HEPATIT B
www.liverfoundation.org
karaciger kurumu, hepatit
http://health.nytimes.com/health/guides/disease/hepatitis-b/overview.html
hepatit B
http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs204/en/
HEPATIT B, KARACIGERE SALDIRIR VE AKUT VEYA KRONIK HEPATIT B YE SEBEP
OLUR
http://www.hepb.org/
HEPATIT B KURUMU http://www.hepb.org/hepb/
B+C, B+D, B+HIV BIR ARADA DA HEPATIT GORULEBILIR
http://familydoctor.org/online/famdocen/home/common/infections/hepatitis/032.html
HEPATIT
B, AKUT
VE KRONIK HEPATIT B FARKI
http://www.hepb.org/hepb/your_liver.htm
KARACIGERINIZ IFLAS EDERSE , TUM VUCUDUNUZ IFLAS EDER
http://www.hepb.org/prevention/index.htm
HEPATIT
B DAN KORUNMAK,
ONLEMEK ICIN NELER YAPMALI VE ASI http://www.hepb.org/hepb/vaccine_information.htm
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000279.htm
HEPATIT
B
http://www.cdc.gov/hepatitis/ChooseB.htm HEPATIT B, HALKA SOLDA,
SAGLIK GOREVLILERINE SAGDA
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepb_ez/index.htm
HEPATIT
B HAKKINDA NELERI
BILMELIYIM? EN IYI KORUNMAK SEKLI MUTLAKA ASIDIR. SEKSLE, GAY SEKS YAPANLAR, BIRDEN FAZLA SEKS
PARTNERI OLANLAR, IGNE ILE UYUSTURUCU KULLANANLAR, YUKSEK DERECDE HEPATIT B LI
ULKELERDEN GELEN GOCMENLERLE VE COCUKLARI, HEPATIT B LLLI ANNEYE DOGAN
BEBEKLER, SAGLIK HIZMETLERI VERENLERDE VE ONLARIN AILELERINDE, DIYALIZE GIREN
BOBREK HASTALARINDA, ABD DE 1987 DEN ONCE KAN ALMIS OLANLARDA VE TURKIYE’DE
HALEN, ULUSLARARASI SEYAHAT EDENLERDE HEPATIT B RISKI COK YUKSEKTIR-ONLEMEK
ICIN HERKESIN ASI OLMASI SARTTIR-BUGUNE KADAR OLMAMISSANIZ HEMEN ASI OLMALISINIZ-DOKTORA
GIDIN. LATEKS KONDOMLAR KULLANILMALIDIR. HEPATIT B LI ANNELERIN DOGURDUKLARI
BEBEKLERE
MUTLAKA 12 SAAT ICINDE IMMUNO GLOBIN+HEMEN HEPATIT B ASISI DA YAPILMALIDIR
KORUMAK ICIN BEBEGI.
http://www.cdc.gov/hepatitis/ VIRAL
HEPATIT, CDC
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisb.html
HEPATIT
B
http://www.immunize.org/catg.d/p4115.htm
GAY
VE BISEKSUEL ERKEKLERE BROSUR-HEPATIT A VE B DEN KENDINIZI KORUMAK ICIN
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/viralhepatitis/index.htm HEPATIT
A DAN HEPATIT E YE KADAR HEPSI
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis_ES/index.htm
HEPATIT KARACIGER HASTALIGI NEDIR?
TURKCE
ASI BROSURU AMERIKA’DAN http://www.immunize.org/vis/tu_hpb01.pdf
HEPATIT B,
http://www.immunize.org/birthdose/ TUM
BEBEKLERE DOGUMDA HEMEN HEPATIT B ASISI YAPILMALIDIR http://www.immunize.org/catg.d/p4055.pdf http://www.vaccineinformation.org/hepb/
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/vaccinationshepab/index.htm#A herkese
hepatit a ve b de asilar ve dozlari
http://www.immunize.org/catg.d/p2011.pdf
YETISKINLERE HEPATIT A VE B ASILARI
http://www.immunize.org/reports/report045.pdf DOGAR
DOGMAZ YAPILAN HEPATIT B ASISI
HAYAT KURTARMAKTADIR http://www.immunize.org/birthdose/letter.htm DOZU
http://www.immunize.org/catg.d/p4110.pdf TUM
YENIDOGANLARA HEMEN HEPATIT B ASISI
YAPILMALIDIR
http://www.hepb.org/resources/other_links_vaccine.htm ASI
KAYNAKLARI, LINKLERI
http://www.immunize.org/catg.d/p2130.pdf TUM
HASTAHANELERDE DOGUMHANELERDE VE BEBEK BAKIM
ODALARINDA YENI DOGANLARA HEPATIT B BULASMASININ ONLENMESI CDC AMERIKAN
KURALLARI
http://www.vaccineinformation.org/hepb/photos.asp
RESIMLERLE HEPATIT B
http://www.immunize.org/reports/report054.pdf TIBBI
DOKTOR HATALARI COCUKLARA HEPATIT B
BULASTIRINCA COCUKLAR KRONIK OLARAK OMUR BOYU HEPATIT B ILE YASAMAK ZORUNDALARhttp://www.immunize.org/reports/report054.pdf TIBBI
HATALAR YUZUNDEN BEBEKLERE HEPATIT B
BULASIYOR , YA TURKIYE’DE ?????
http://www.immunize.org/catg.d/p2061.pdf
HASTAHANE VE DOKTORLAR DOGUMDA BEBEKLERI KORUMADIKLARI VE ONLARA HEPATIT B BULASTIRDIKLARI ICIN
MAHKEMELERE VERILIYORLAR
http://www.vaccineinformation.org/hepb/qandavax.asp HEAPTIT
B ASISI SORU CEVAPLARLA http://www.immunize.org/vis/hepb01.pdf HEPATIT
B
ASISI HAKKINDA TUM BILMEK ISTEDIKLERINIZ
http://www.immunize.org/catg.d/4112std.pdf HER
HAFTA BINLERCE CINSEL AKTIF INSAN HEPATIT B HASTASI
OLMAKTADIR, ASI OLUN
http://www.immunize.org/hepb/ HEPATIT
B
http://www.immunize.org/reports/report068.pdf BIR
AILENIN HEPATIT B HIKAYESI, KORUNMAMIS INSANLAR
http://www.immunize.org/hepb/ HEPATIT
B
http://www.immunize.org/catg.d/p4090.pdf HEPATIT B HK
SIKCA SORULAN SORULAR CEVAPLARI
http://www.immunize.org/catg.d/p4205.pdf HEPATIT
B HASTALIGI
VE ASISI HK SORU CEVAPLAR
http://www.vaccineinformation.org/hepb/links.asp HEPATIT
B
KAYNAKLARI LINKLERI
http://www.immunize.org/genr.d/issue23.htm
http://www.immunize.org/reports/report009.pdf HEPATIT B
RISKINDE DEGILDIM! KORUNMAMIS INSANLARIN HEPATIT B HIKAYESI
http://www.immunize.org/catg.d/p4118.pdf KRONIK HEPATIT
B
ISENIZ
http://www.immunize.org/catg.d/p2162.pdf
HASTANIZ KRONIK HEPATIT B HASTASI
MI?
http://www.immunize.org/catg.d/p4170ref.pdf EGER
SIZ SU ULKELERDEN BIRISINDE DOGMUSSANIZ HEPATIT B OLUP OLMADIGINIZI
ANLAMAK ICIN TEST OLUN, TURKIYE’DE DE ORAN YUKSEKDIR
http://www.immunize.org/hepbhealthcaresetting.pdf SAGLIK
DUNAYSINDA HEPATIT B
BULASMASI
http://www.vaccineinformation.org/video/hepb.asp HEPATIT
B
VIDEOLARLA-ODADA FIL MI VAR FARE MI?
http://www.immunize.org/catg.d/p4115.htm GAY VE
BISEKSUEL ERKEKLERE-KENDINI HEPATIT A VE B DEN
KORU
http://www.hepprograms.org/perinatal/ ANNE
KARNINDAN HEPATIT B DEN KORUNMAK, ONLEMEK
http://www.hepprograms.org/adult/
HAPISTEKILER HEPATIT B ASISI OLMALIDIRLAR
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis/index.htm
http://www.hepb.org/resources/other_links_vaccine.htm ASI
KAYNAKLARI, LINKLERI
http://en.wikipedia.org/wiki/Hepatitis_B_virus
http://www.hepb.org/resources/other_links_hepb.htm HEPATIT
B LINKLERI http://www.hepb.org/resources/other_links_viralhep.htm http://www.hepb.org/resources/other_links_hepb.htm
http://www.liverfoundation.org/education/downloads/
BROSURLER http://www.liverfoundation.org/education/ http://www.liverfoundation.org/
HEPATIT C, HCV
BROSURLERI, KAYNAKLARI
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_24.pdf
HEPATIT C BROSURU
http://familydoctor.org/online/famdocen/home/common/infections/hepatitis/071.html
HEPATIT C
http://www.liverfoundation.org/
hepatit, KARACIGER KURUMU
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000284.htm
HEPATIT C
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_410.pdf
HEPATIT C POSTERI
http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_411.pdf
VIRAL HEPATIT A, B , C POSTERI
http://www.cdc.gov/hepatitis/ChooseC.htm
HEPATIT C, SOLDA HALKA, SAGDA SAGLIK GOREVLILERINE
http://www.cdc.gov/hepatitis/ VIRAL
HEPATIT, CDC
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisc.html
HEPATIT C
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepc_ez/index.htm
HEPATIT C HAKKINDA NELERI BILMELIYIM? KANLA, CINSEL ILISKIYLE VE DOGUMDA
BULASIR
IGNE ILE UYUSTURUCU KULLANANLAR,
HEPATIT C LI BIRISI ILE SEKS YAPANLAR, BIRDEN FAZLA SEKS PARTNERI OLANLAR,SAGLIK
HIZMETLERI VERENLERDE VE ONLARIN AILELERINDE, DIYALIZE GIREN BOBREK
HASTALARINDA, ABD DE 1992 DEN ONCE KAN ALMIS OLANLARDA VE TURKIYE’DE HALEN, VE
DE ABD DE 1987 DEN ONCE KANIN PIHTILASMASI ICIN FAKTORLER-ILACLAR KULLANANLARDA
(TURKIYE’DE BU ILACLAR KULLANILMISTIR TABII AMA SIZ KENDINIZ ARASTIRIN DUNKU VE
BUGUNKU DURUMLARI-BU ILACLAR HANGI ULKEDEN BIZE GELIYOR VE DURUM NEDIR) ,
HEPATIT C RISKI COK YUKSEKTIR-ONLEMEK ICIN ASISI YOKTUR-HERKES LATEKS KONDOMLAR
KULLANMALIDIR. BASKASINA AIT (ESINIZ DAHI OLSA ) YA DA HEPATITLI HASTA BIRISINE
AIT DIS FIRCASI, TRAS ALETLERI, JILETLER, MANIKUR PEDIKUR ALETLERI, TIRNAK
KESICILERIN HER TURLUSU, BASKASINA AIT DELIK KUPELER,SAHSI TEMIZLIK
MALZEMELERI, HAVLULAR , UYUSTURUCU IGNELERI VS ASLA KULLANILMAMALIDIR.
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis_ES/index.htm
HEPATIT KARACIGER HASTALIGI NEDIR?
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/viralhepatitis/index.htm HEPATIT
A DAN HEPATIT E YE KADAR HEPSI
http://www.immunize.org/catg.d/p4075abc.pdf HEPATIT
A, B, C NEDIR, FARKINI OGRENELIM TABLOSU
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/liverbiopsy/index.htm
KARACIGER BIYOPSISI NEDIR NASIL YAPILIR?
http://www.immunize.org/catg.d/p4042.pdf HEPATIT
C ISENIZ, HANGI ASILARI OLMALISINIZ TABLOSU
http://www.immunize.org/catg.d/2192hepc.pdf HEPATIT
C
TESTI OLMALI MISINIZ? YETISKINLERE
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/chronichepc/index.htm KRONIK HEPATIT
C
DE TEDAVI-YONETILMESI
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis/index.htm
http://health.nytimes.com/health/guides/disease/hepatitis-c/overview.html HEPATIT
C
SIROZ http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_133.pdf sirozda artik karacigerin saglikli dokusu,
islevleriniyerine getiremeyen yaralanmis, calismayan dokuyla yer degistirmisdir
ve uygun sekilde calisamaz artik. En buyuk nedeni de kronik alkoliklik ve
hepatit C ve D dir. Bazen de karacigerdeki fazla yagin enfekte olmasi,
yangilanmasidir-sismesidir sebep. Sirozdan hasarlanmis karaciger iyilesemez artik
ama sebebi her neyse, bu goz onune alinarak, hasarin daha da agirlasmasi
durdurulabilir tedaviyle.Sirozun ilk devresinde hicbir belirti de
yoktur.Sonraki devrelerinde ise yorgunluk+ istah kaybi, mide bulantisi, kilo
kaybi, karinda agri, sarilik ve kasinma gorulebilir. Tedavi secimelri ise altta
yatan nedene ve hasarin agirligina durumuna baglidir.Mesela alkoliklik
durumunda, alkolik erken sirozunda, alkolun birkailmasi+cok iyi dengeli
beslenmekle tedavi edilebilir. Sirozun ilerlemis devrelerinde ise, siroz hayati
tehdit eden bir durumdur.Simdi artik tek muhtemel tedavi sekli karaciger
transplantasyonudur. Brosurun tamami okunmalidir. http://www.liverfoundation.org/downloads/alf_download_412.pdf
http://www.immunize.org/guide/aovguide_all.pdf
YETISKINLERE ADIM ADIM ASILANMA KURALALRI, SAKLANMASI VS, 166 sayfa
http://www.vaccineinformation.org/photos/
RESIMLERLE
http://www.liverfoundation.org/education/downloads/
BROSURLER http://www.liverfoundation.org/education/ http://www.liverfoundation.org/
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/autoimmunehep/index.htm
BAGISIKLIK SISTEMI-OTOIMUN HEPATIT HASTALIGI
http://www.immunize.org/catg.d/p2010.pdf
COCUKLARA VE ADOLASAN 12-18 YASINDAKI GENCLERE ASILAR
http://www.immunize.org/printmaterials/toppicks.asp
http://digestive.niddk.nih.gov/ddiseases/pubs/hepatitis/index.htm
http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5753a6.htm
YETISKINLERE AMERIKAN STANDART ASI
TABLOSUDUR http://www.cdc.gov/vaccines/recs/schedules/adult-schedule.htm
http://www.cdc.gov/vaccines/default.htm
http://www.immunize.org/cdc/schedules/
http://www.immunize.org/va/adult_recs.pdf
http://www.immunize.org/catg.d/p4030.pdf http://www.chop.edu/consumer/jsp/division/generic.jsp?id=81901
50
YAS USTU HERKESE GRIP ASISI SARTTIR http://www.chop.edu/vaccine/images/vec_influ_tear.pdf
KADINLARA
ASILAR http://www.immunize.org/vw/
OZELLIKLE DE KADIN HASTALARI ICIN JINEKOLOGLARA
YETISKINLERE
ASILAR http://www.immunize.org/va/ http://www.immunize.org/va/adult_recs.pdf
http://www.immunize.org/catg.d/p2011.pdf http://www.immunize.org/catg.d/p2081.pdf hepatit a.b.c farki http://www.immunize.org/catg.d/p4075abc.pdf http://www.immunize.org/printmaterials/toppicks.asp http://www.chop.edu/consumer/jsp/division/generic.jsp?id=75695 http://www.chop.edu/vaccine/images/vaccines_adults.pdf
27 SAYFA http://www.chop.edu/vaccine/images/vec_tdap.pdf
ADOLASANDA VE YETISKINDE TATANOZ+ DIFTERI+ BOGMACA ASISI ; 60 YAS VE USTUNE
ZONA ASISI http://www.chop.edu/vaccine/images/vec_shngls.pdf
http://www.chop.edu/consumer/jsp/division/generic.jsp?id=75692
http://www.kingcounty.gov/healthservices/health/communicable/immunization/PlainTalk.aspx
CDC ILE AYNIDIR http://www.immunize.org/resources/books_booklet.asp
http://www.cdc.gov/vaccines/ed/youcalltheshots.htm
http://www.cdc.gov/vaccines/vpd-vac/default.htm
ASILARLA ONLENEBILEN HASTALIKLAR, CDC
SUREKLI COK
ASIRI YORGUN MU HISSEDIYORSUNUZ? GOZLERINIZIN AKI,VUCUDUNUZDA SARILIK MI
BASLADI? HEPATIT OLABILIRSINIZ! DOKTORUNUZLA GORUSUN
TURKCE
HEPATIT A B C BROSURU http://www.hepatitisforeningen.dk/tyrkisk/tyrkisk.pdf
http://www.gastro.org/public/brochur9.html
http://www.noah-health.org/english/illness/gastro/hepat.html
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitis.html
HEPATIT
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisa.html
HEPATIT A
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisb.html
HEPATIT B
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/hepatitisc.html HEPATIT C
Her hepatitte sarilik gorulmese de, halk arasinda sarilik
da denir. Nedense fazla anlatilmaz, ogretilmezdi.Hep sanki herkesin sarilik
olmasi oksurmek gibi cok siradan ve olaganmis gibi bir tavir takinilirdi.Kimse
ciddi,HATTA OLUMCUL OLABILECEK tehlikelerinden, korunmadan, onlemekten, dogar
dogmaz asilardan bahsetmezdi; hatta sariligin karacigerimize zarar verdigini
hatta bazen iflasina yol actigini da anlatmazlardi.Olenlerin neden bu kadar cok
karaciger kanseri, sirozundan oldukleri ,hepatitle,karacigerle iliskisi, hele
de kan ve cinsel bulasici hastaliklar sinifina da girdikleri hicbirimize
anlatilmadi,ogretilmedi.Kimse nasil bulastigini bile bilmezdi hepatitin-
anlatilmadi.
ABD ye yillar once geldikten sonra “Mutlaka Sessiz Olduren Hepatit
Testi Olun” posterlerini CADDELERDE, HER YERDE gorup,aile doktorumuzdan israrla ailemize hicbir belirti, semptom
vs olmamasina ragmen mutlaka Hepatit
testleri yapmasini istedim- ABD de
doganlara ciddi bir durum olmadikca Hepatit B testi yapmiyorlar istekle cunku
hepsi dogduklarinda asilanmislar ve de saglik sigortalari da elinden geldigince
gereksiz masrafi onluyor! Ama test neticeleri belli olup da durum
kesinlesince,dogdugunuz ulkelerdeki salginlari onlar bizden iyi biliyorlar ve
cografi bolgelere gore de degerlendirmeler yapiyorlar (ve bu nedenle kisinin
hakkinda bircok seyi ABD de sormalari yasakken insan haklarina gore) saglik
nedenli bir tek bu soru soruluyor eger ciddi bir durum varsa-dogdugunuz ulke
neresi diye.
Ogrendiklerim beni dehsete dusurdu;cunku testler sonucunda
gecmiste hepatit B gecirdigim; sansliymisim ki vucudumun bunu attigini ve
bagisiklik kazandigimi; yani ne kimseye bulastirma ve ne de tekrar HIC KIMSEDEN
Hepatit B almam riski olmadigini ogrendim–hatta doktorum sansli oldugumu, en
azindan bundan sonra Hepatit B alma riskimin artik hic olmadigini soyledi.
Esimde de Hepatit A cikti-Karaiblerden yeni donmustuk ve tatilde BU TIP
YERLERDE beslenmek kaynakli bir sorundu- HALBUKI COK DIKKATLIYDIK AMA ONUNUZE
KONAN YIYECEKLERI UCAKTA, GEMILERDE, EN LUKS DAHI OLSA OTELLERDE,
RESTORANLARDA, hele de seyahatlerde, gelismekte olan ulkelere seyahatlerde
cogunlukla KONTROL ETME SANSINIZ HIC
AMA HIC YOK!! En iyisi evinizde beslenmek. Ama bazi varis noktalari otekilerden
cok daha fazla tehlikeli seyahatlerde. (O gundur bugundur disarda beslenmemiz
de artik minimumda!) Iste bu nedenle artik cagdas bir insan olarak seyahat
edeceginiz yore ve ulkelerdeki salgin hastaliklari cek edip, asilarinizi olarak
yola cikmali, tek tek ne onlemler gerektigini de bilmek zorundasiniz.
Doktorumuzla tum risk faktorlerini tek tek gozden gecirdik
hepatit B icin ve ancak oncelikle dogumda anneden almis olma sansimin bu tip
ulkelerde – geri kalmis ve tum bebeklere-cocuklara tum asilarin kusursuz
yapilmadigi ulkelerde - cok fazla olabilecegini soyledi. Hatta Cin gibi
Asya ulkelerinde bunun cok daha fazla
ve sik goruldugunu vs salginlari onleme metodlarina, dogar dogmaz yapilmasi
gereken asilara vs degindi.Tabii gercek nedeni bilme sansim hic yok! Ama
bildigim bir sey vardi artik-ulkemizde de salgin bir hastalik oldugu ve bizlere
hic asilarinin yapilmadigi ve hatta ne gecmis yillarda yeni doganlara ve
bizlere ve 1990 li yillarda bile yeni doganlara Hepatit B asisinin
yapilmadigidir! O gunden sonra hepatiti arastirmaga basladim ve mutlaka bu
hayati bilgileri sizlerle paylasmam gerektigini dusundum.Cunku ogrendiklerim
hayati bilgilerdi ve bilgili ve saglikli toplum ve birey olmanin, hayatta
kalmanin yolu da egitimden gececek.
Herkes benim kadar sansli olmayabilir!
http://www.milliyet.com.tr/1997/10/20/haber/hep.html
Simdi Internet sayesinde parmaklarimizin ucunda olan bu cagdas bilgilerle
kendimizi, ailemizi ,tum toplumu egitelim ve koruyalim lutfen.
http://www.milliyet.com.tr/2000/07/27/yasam/yas02.html
Yoksullugun Rengi Kirmizi
http://www.gastro.org/adhf/hep-sched.html ASILAR,DOZLARI
http://www.gastro.org/adhf/drdan-vhep.html
http://www.gastro.org/adhf/vhfacts1.html
http://www.medem.com/MedLB/articleslb.cfm?sub_cat=284
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/brochures.htm
http://www.niddk.nih.gov/health/digest/pubs/hep/index.htm
http://www.hepfi.org/infomenu.htm
http://www.noah-health.org/english/illness/gastro/hepat.html
http://www.liverfoundation.org/
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/index.htm
http://www.gastro.org/adhf/drdan-vhep.html
http://www.scn.org/health/hepatitis/index.htm
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/links.htm
http://www.niddk.nih.gov/health/digest/digest.htm
http://www.gastro.org/phys-sci/viral-hep.html
http://www-medlib.med.utah.edu/WebPath/LIVEHTML/LIVERIDX.html gercek karacigerimizden kesitler
http://search.yahoo.com/search?p=hepatit+
http://www.niddk.nih.gov/health/health.htm#a-z
http://healthlinks.washington.edu/toolkits/patient.html
http://healthlinks.washington.edu/subjects.html
http://healthlinks.washington.edu/toolkits/patient.html
|
|
HEPATIT
A (HAV) |
HEPATIT B
(HBV) |
HEPATIT C
(HCV) |
HEPATIT D
(HDV) |
HEPATIT E (HEV) |
|
Nedir? |
HAV virustur.Ve
karacigerde enfeksiyona,yangilanmaya yol acar. Ama kronik hastaliga yol
acmaz. |
HBV karacigerde
hastalanmaya yol acan bir virustur.Karacigerde hucrelerde hasara sebep
olur-siroz ve kansere yol acabilir. |
HCV karacigerde
hastalanmaya yol acan bir virustur.Karacigerde hucre hasarina ve siroz ve
kansere yol acabilir. |
HDV karacigerde
hastalanmaya yol acan bir virustur.Sadece HBV li ,hepatit B li kisilerde
gorulur. |
HEV karacigerde
enfeksiyona sebep olan bir virustur.ABD de cok enderdir.Kroniklesmez. |
|
Inkubasyon/ortaya
cikma suresi nedir? |
Virus vucudunuza
girdikten sonra hastaligin ortaya cikmasi 2-7 hafta arasindadir.Ortalama 4
haftadir. |
6-23 haftadir.Ortalama
17 haftadir. |
2-25 haftadir.Ortalama
7-9 haftadir. |
2-8 haftadir. |
2-9 haftadir.Ortalama
40 gundur. |
|
Nasil bulasir? |
Diski/agiz
iliskisi,yoluyla,kisisel yakin temasla,ve hastalik bulasmis yiyecek ve
sizintili/hastalikli su ile bulasir. |
Hastalikli kan,penisten
cikan her turlu sivi/meni,vajinadan cikan her turlu
salgi/sivi,akinti,bulasikli enjektor ve ignelerle,herturlu dovme ve
vucut/kulak delme aletleri,anneden dogumda bebege,insan isirmasi ve
cinsel/seksuel temasla bulasir. |
Hastalikli
kan,bulasikli kas/damar icine yapilan igne/enjektorlerle,jiletle,tras aletleri
ile,dovme ve vucut delme tum aletleri ile ,hasta anneden yeni dogan bebege. Seksle kolay
bulasmiyor. |
Hasta kanla.hastalik
bulasikli/kanli kullanilmis enjektor ve ignelerle,HDV li= Hepatit D li
insanla seksuel, cinsel yakinlikla bulasiyor. |
Diski=kaka ve agiz yolu
ile bulasiyor.Oteki ulkelerde ise diski kanalizasyon sizintili sularla
bulasiyor. |
|
Belirtileri,semptomlari
nedir? |
Hic olmayabilir.Bazi
kisilerde ise saman renkli kaka,veya koyu renkli idrar,yorgunluk,ates,mide
bulantisi,kusma karin agrisi ve sarilik gorulebilir. |
Hic olmayabilir.Bazi
kisilerde grip gibi belirtiler gorulur, koyu renkli idrar-cay gibi,saman
gibia cik renkli kaka,sarilik,yorgunluk ve ates. |
HBV deki,Hepatit B deki
gibi. |
Hepatit b deki gibi. |
Hepatit B deki gibi. |
|
Kroniklesmis,artik gecmeyecek
seklinin tedavisi nasildir? |
Kroniklesmiyor. |
Interferon ve
Lamivudine degisik basarilar sergiliyorlar. |
Interferon ve
kombinasyon tedavileri-degisik basari seviyeleri gorulmektedir |
Degisen basari oranlari
ile Interferon. |
Kroniklesmez. |
|
Asisi var mi,nasil? |
2 yas ustundeki herkese
2 doz/defada yapilan asi vardir.Asi 2 yas altindakiler icin lisansli degildir |
Herhangi yastaki
herkese yapilabilen 3 dozluk asisi vardir. |
Asisi yoktur. |
HBV asisi HDV yi de
onler. |
Asisi yoktur. |
|
Kimler risk grubunda? |
Hasta kisiyle temasi
olan ev sakinleri/ ayni evde yasayanlar ve onunla cinsel/ seksuel iliskide
olanlar, Hepatit A salgini olan yerlerde yasayanlar, Gelismekte olan
ulkelere seyahat edenler,anal ve oral seksi bir arada ayni anda yapan kisiler ve kas/damar icine uyusturucu
igne yapanlar ,lateks kondom kullanmayanlar |
Hasta annelerin
dogurduklari cocuklar,hasta kisiyle seks yapanlar,birden fazla partnerle seks
yapanlar,kas/damar icine uyusturucu igne yapanlar,acil
durumlarda,felaketlerde,kazalarda gorevli olanlar, gidenler, paramedikler
vs,saglik alaninda calisanlar,analve oral seksi bir arada ayni anda yapanlar,
kondom kullanmayanlar, ve hemodiyaliz hastalari/ diyalize girenler |
ABD de 1992 den once
kan verilmis olanlar,saglik alaninda calisanlar, kas/damar icine uyusturucu
yapanlar , hemodiyaliz hastalari, hasta annelerin dogurdugu bebekler,birden
fazla kisiyle seks iliskisi olanlar |
Kas/damar icine igne
yapan uyusturucu kullananlar,ayni anda anal ve oral seksi birlikte
yapanlar,HDV li bir kisiyle seks yapanlar,kondom kullanmayanlar |
Gelisen ulkelere
seyahat edenler, ozellikle de hamile kadinlar |
|
Nasil Onlenir? |
Virusu aldiktan sonraki
ilk 2 hafta icinde Immuno Globun yapilmalidir. Asilanma yapilmalidir. Tuvalete girdikten
sonra elleri sabun ve su ile uzun uzun her seferinde herkes yikamalidir. Diski/kaka bulasmis
olabilecek yerler, cocuk bezi degistirilen yerler mutlaka 1 olcu saf camasir suyu+9 olcu soguk su
karisimi ile temizlenmelidir.
Emniyetli kondomlu seks yapiniz. TEK ESLI OLUNUZ. Alternatif seksi
=MASTURBASYONU ogreniniz. |
Virusu aldiktan 2 hafta
icinde Imuno globun yapilmalidir. Hepatit B 3 doz asilari da yapildiginda, 18
sene korumaktadir. Hastalikli kani/hastaliksiz kani mutlaka 1 olcu camasir suyu+9 olcu soguk su
karisimi ile temizlemeyi ogreniniz ve mutlaka lastik veya lateks eldiven
takiniz.Tras aletlerini, bicaklarini, ustura, berber makaslarini, dis
fircalalarini,vucuda direkt surulen deodorant ve rujlari vs vs asla
paylasmayiniz!Emniyetli ve KONDOMLU SEKS yapiniz. TEK ESLI OLUNUZ.Alternatif
seks= masturbasyonu ogreniniz. |
Sizmis, dokulmus,akmis
kani camasir sulu karisim ile dezenfekte ediniz, temizleyiniz (1 olcu camasir
suyu+9 olcu su+mutlaka eldivenle) Jiletler,tras bicaklari, usturalar,
makaslar ,dis fircalari, igne/
enjektorleri vs vs vs asla kimseyle
paylasmayiniz. Emniyetli, KONDOMLU SEKS YAPINIZ. EN IYISI ALTERNATIF SEKS
=MASTURBASYONU OGRENINIZ.TEK ESLI OLUNUZ. |
HBV yani Hepatit B bulasmasini onlemek icin
Hepatit B asisi yapilmalidir. Emniyetli, latex kondomlu seks yapilmalidir.
Tek esli olunuz. Alternatif seksi ogreniniz. |
Bulasikli,hastalik
yayan muhtemel sulari icmeyin kullanmayin hic bir sekilde,yikanma vs amacli
da kullanmayin- asla |
Tum ailenize Hepatit A, B, C testleri yaptirin ve ogrenin;halen var mi bu hastaliklar sizde;
kroniklesmis ve tasiyici misiniz yani baskalarina da bulastirma riskiniz var mi
; yoksa cocuklukta vs gecirmissiniz ama simdi bagisiklik kazanmissiniz= yani
kimseye de bulastirmayacak durumda misiniz; yoksa hic gecirmemissiniz ve hem de
tum hepatit enfeksiyonlarina tehlikeli bicimde acik ve her an hastalanabilecek
ve asisiz durumda misiniz mutlaka testlerle ogrenin.Bir tek sizde varsa,tum ailenize test yapilmasi lazim ve
neticelerine gore de asilarinin yapilmasi lazim .
Gecmiste bir sekilde hepatit B
gecirmisseniz ve bagisiklik kazanmissaniz asiya gerek
yok Hepatit B de (hepatit C nin asisi yok zaten!) cunku artik ne
kendiniz tekrar hepatit B olursunuz ne de baskasina bulastirma riskiniz
yoktur;ama gecmiste hepatit b asisi olmamissaniz,bagisiklik da kazanmamissamiz
ve de en onemlisi bu nedenlerle de tehlikeye aciksaniz mutlaka hepatit B asisi
olun hemen 3 adet- 6 ay icinde tamamlaniyor uc adet asi-MUTLAKA DOKTORUNUZLA GORUSUN.. Korunma, onleme kurallarini da
ogrenelim lutfen. RUKI 1999
Mesela gida sektorunde, restoranda, mutfakta, bufede ,
caycida, firinda vs vs calisiyorsaniz,
hepatit A ve tuberkulozluysaniz kanunen calismamaniz lazim- baska insanlara da
hastaliginizi bulastirirsiniz,salginlara sebep olursunuz. Saglikli olanlar da doktor
raporu ile bunu belgelemeli ve mutlaka eldiven kullanmalidirlar toplum sagligi
icin. ASILANIN http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~430690,00.asp
http://www2.hepb.org/livingwith.html Hepatitli birisi ile birlikte yasiyorsaniz
neleri bilmelisiniz? Eslere,ailelere ,dezenfekte etmek kurali dahil
http://www.hepfi.org yukardaki 5
hepatit tablosu bu webdendir.Cok detayli hepatit bilgileri vardir.
http://www.gastro.org/cvh.html
Kronik Viral Hepatit, http://www.gastro.org/public/cvh.html
Karaciger asagidaki vucut fonksiyonlari dahil vucudu yonetmede cok onemli bir rol oynar;
·
Yediklerinizde,nefes aldiginiz havada, ve cildinizden emilip bir sekilde
alinan zararli kimyevileri filtre eder ve detoksifiye ederek,sizi zehirlerden
aritir (becerebildigi kadar yani)
·
Belli vitaminleri,mineralleri,sekerleri ve demiri depolar
·
Yag depolamasini ayarlar ve kolestrol uretimini ve dagitimini kontrol
eder
·
Zehirli maddeleri parcalar,yok eder
·
Yediginiz yiyecekleri enerjiye ,pihtilasma faktorlerine,bagisiklik
faktorlerine,hormonlara ve proteinlere donusturur
·
Uyusturucu ve ilaclari cozer
Hepatit nedir? Karacigerin
alevlenmesi, iltahaplanmasidir/enfeksiyonudur. Bu alevlenme,yangilanmaya
genelde karacigerde sisme, hassasiyet ve bazen de gecmeyecek, surekli omur boyu
kalici hasarlar/yaralar yani siroz (ilerde karaciger iflasina yol acabilir!)
eslik eder. Hepatit alkol, uyusturucu ve
ilaclar, kimyevi maddeler, ve viral enfeksiyonlar dahil bir cok nedenle
olusabilir.Eger karacigerin bu
alevli hasta/enfeksiyon hali 6 ay veya
daha fazla surerse, buna kronik hepatit denir. Su anda
bilinen 5 adet degisik hepatit virusu vardir;
Viral hepatit A; bazen
bulasici hepatit de denir.Insan diskisi,kakasi ve lagim sulari,kanalizasyon vs
sizmis,bulasmis yiyecek ve icme suyu ile bulasir,yayilir.Bu cins viral hepatit
genelde pek ender hayati tehlikedir.
http://www.cnnturk.com.tr/TURKIYE/haber_detay.asp?PID=318&HID=1&haberID=110271
http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~430690,00.asp http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/a/faqa.htm Soru cevaplarla hepatit A CDC den http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/a/fact.htm http://www.gastro.org/public/cvh.html kronik
viral hepatit nedir?
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/brochures.htm
brosurler-hepsi-
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/new.htm yeni
hepatit haberleri CDC http://www.medem.com/MedLB/articleslb.cfm?sub_cat=193 http://www.medem.com/MedLB/articleslb.cfm?sub_cat=284
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/partners/index.htm
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/links.htm
Viral hepatit B;Bazen
serum hepatiti denir.Anneden bebege dogumda veya hemen sonra ,seksle/seksuel
temaslarla,hasta kan verilmesi ve temasi ile,ve igne/enjektorlerle bulasir.Bu
cins hepatit siroza veya karacigerde yaralara yol acabilir karacigerde. http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/b/fact.htm http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/b/factvax.htm http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/b/faqb.htm
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/b/faqbvax.htm http://www.medem.com/MedLB/article_detaillb.cfm?article_ID=ZZZSHYXN97C&sub_cat=193 http://www.medem.com/MedLB/article_detaillb.cfm?article_ID=ZZZ9VB53R7C&sub_cat=193 http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00038437.htm http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00033405.htm
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/brochures.htm
brosurler-hepsi-
Viral hepatit C;
Onceleri Non-A,Non-B hepatit deniyordu.Bu en sik rastlananidir.Kan verilmesiyle
ve bulasikli ignelerle bulasabilir.Ama onemli bircok hastada da nedeni
bilinmiyor.Bu cinste de siroza veya karacigerde yaralara yol acabilir. http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~395392,00.asp http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/c/fact.htm http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/c/faq.htm
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/C%20Training/edu/HepC_course.pdf
Doktorlara,klinisyenlere,profosyonellere,enfeksiyonculara kurs
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/brochures.htm
brosurler-hepsi- http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/links.htm Tum
linklerle hepatit
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/pubs.htm CDC yayinlari
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/resource/posters.htm Hepatit
egitim-ikaz posterleri CDC den
http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/slideset/ Slayd setleri CDC den http://www.cdc.gov/ncidod/diseases/hepatitis/slideset/index.htm
http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~395392,00.asp
Viral hepatit D;Cogunlukla
kas ve damar icine igne ile uyusturucu yapan hepatit B tasiyici hastalarinda
rastlanir.sadece hepatit B nin var oldugu durumlarda ve aynen hepatit b gibi
bulasir.Viral hepatit b gorulenlerde rastlanir ve ciddi bir problemdir.
Viral hepatit E; Viral
hepatit A ya benzer.temizlik ve hijyen kurallarina dikkat edilmeyen fakir
ulkelerde sik rastlanir.Kuzey Amerika da enderdir ve ender olarak da hayati
tehlikedir.
Viral hepatit semptomlari nedir? Bircok
viral hepatite teshis konmaz cunku belirtileri belirsizdir ve grip
gibidir.Bazen hicbir belirti yoktur.Viral hepatitli kisilerde yorgunluk,mide
bulantisi,kusma,ishal,karinda agri,kas ve eklem agrilari ve idrarin renginde ve
diski renginde degisiklikler gorulur(idrar rengi cay gibi
koyulasabilir,diski/kaka da acik kil,saman rengi gibidir). Cok azinda da
sarilik gorulebilir.sarilik cildin ve gozlerin beyazinin sariya
donusmesidir.Sarilikla birlikte ciltte
kasintilar da gorulebilir.
Peki viral hepatit aldigimi saniyorsam veya kesin varsa ne yapmaliyim?
Doktorunuzu arayin ve acil randevu isteyin.Doktorunuz gecmisinizle ilgili
bilgiler alacak ve fiziki muayene yapacak ve karar verebilmek icin de mutlaka
kan testleri isteyecektir.
Karaciger biyopsisine ihtiyacim olacak mi?
Karaciger
biyopsisi ,mikroskop altinda analiz edebilmek icin bir igneyle cok cok kucuk
bir karaciger parcasinin alinmasidir.Bu islem
viral hepatiti dogrulamak,konfirme etmek icin ve de virusun karacigerde
sebep oldugu hasari tespit etmek icin yapilir.Ama biyopsi hepatitin nedenini
tesbit etmek icin yapilmaz genelde.
Akut ve kronik hepatit arasindaki fark nedir? Akut
enfeksiyonun baslangic donemidir ve hafif veya agir olabilir.Eger enfeksiyon 6
ay veya daha fazla surerse, bu duruma da kronik denir.Hepatit
A ve E kronik hepatite sebep olmaz.hepatit virusleri B,C ve D hem akut hem de kronik hastalik devrelerine
sebep olurlar.Kronik hepatit B ve C onemli saglik konularidir ve dikkatle
izlenmelidir. http://www.gastro.org/public/cvh.html
Hepatitli kisilerde hastahanede yatmak gerekir mi?
genellikle hastahaneye yatmak gerekmez.Eger hasta yemek ve sivilari midesinde
belli bir sure tutamiyorsa, doktoru hastahaneye yatmasina karar verebilir.
TASIYICI NE DEMEKTIR? Tasiyici
kaninda hepatit B,C veya D virusu olan kisidir-6 ay ve daha fazla suredir
kaninda vardir ve bunu kendiliginden atamamistir vucudu.Bu kiside hastalik
belirtileri olabilir de,olmayabilir de.Virus kanda oldugu icin,baska insanlara
gecebilir.Kan testleri ile anlasilir birisinin tasiyici olup olmadigi.
Kronik viral hepatitin tedavisi nasildir? Doktor
ne cins hepatit var oldugunu tesbit ettikten sonra,tedavi yontemleri
konusulabilir.Kronik hepatitli insanlara faydali olabilecek bazi ipuclari
sinlardir;
·
Doktorunuzla tum tibbi gecmisinizi tek tek gozden
gecirin,anlatin,paylasin.
·
Egzersiz yapmak tamamen varsa yorgunluk,ve yorgunlugun derecesine bagli
olacaktir.Yorgunluk yoksa,yapacaginiz egzersiz tipi ya da suresi hakkinda
hicbir kisitlama yoktur.
·
Hastaligin akut doneminde tum alkollu icecekler asla icilmemelidir.
·
Besleyici,dengeli ve saglikli bir beslenme tavsiye edilir.
Yemek
pisirmeli miyim, pisirebilir miyim? Hepatit A veya E olanlar yemek
hazirlamamali, pisirmemeli, el surmemeli, baskalarina kendi hazirladiklari
yiyecekleri asla sunmamalidirlar, yiyeceklere asla el surup baskalarina
cocuklara vs hic kimseye sunmamalidirlar.(Bu turlu islerde de calismamalidirlar).
Hepatit B, C veya D li kisilerde bu kisitlamalara luzum yoktur gerekli onlemler
alinarak.
Gelecek icin umit var mi? Son 10
senede arastirmalarda inanilmaz ilerlemeler kaydedildi viral hepatit
alaninda.Etkin tedavi yontemlerini bulabilmek icin,sebep olan spesifik
virusleri tanimak ilk adim.
HEPATIT A VE E YI ONLEME IPUCLARI;
·
Hepatit A dan korunmak icin asi var.
·
Iyi temizlik ve dezenfekte ve sanitasyon metodlarinin ve kisisel
hijyen/temizlik ve bakimin iyi bilinmesi ve uygulanmasi hepatit A ve E nin
yayilmasini azaltacaktir.
·
Sularin icilebilirliginden suphe edilmekteyse, mutlaka sular en az 3
dakika kaynatilmalidir surekli hersey icin.
·
Yemekler,etler cok iyi pisirilmeli, etlerde, tavukta vs asla kesince pembe sulari olmamali, tamamen
pismis olmalidir.
·
Ve meyvalari kendi yikanmis ellerinizle soyunuz.
·
Temiz olmayan, kanalizasyonlu, kimyevi atiklari olan, tankerlerin sik sik
carpistigi sularda vs yetisen kabuklu deniz urunleri ve balik ve otekilerini
yemeyiniz
·
Hepatit A ve E salgin ve bulasmasini,yayilmasini onlemek icin ailenizde
veya yakin iliskide olduklarinizla iliskilerinizde;ellerinizi sik sik, yemek
yediginiz seyleri,yatak carsaflarinizi ve giysilerinizi sabun/su ve dezenfektan
temizlik urunleri/deterjanlar ile yikayiniz.
·
http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~430690,00.asp ASI
OLUN
·
http://www.cnnturk.com.tr/TURKIYE/haber_detay.asp?PID=318&HID=1&haberID=110271
Hepatit B
·
Insanlari hepatit B den korumak icin asi var.
·
Kan veya vucut sivilarindan,ozellikle de hepatit B li kisilerinkinden
mutlaka uzak durunuz-dokunmayiniz.
·
Hepatit B li bir kisiyle kondomsuz hicbir iliskiye girmeyiniz
·
Hepatit B li kisinin makas,jilet,bicak,torpu,ustura,dis
fircasi,deodorant,igne ve enjektorlerini vs ve akliniza gelebilecek oteki sahsi
seylerini kullanmayin-paylasmayin.
·
Hepatit B nin bulasma nedenlerinden onemli olan otekiler de soyle;
damar,kas icine uyusturucu yapilan
igneler,enjektorler; dovme yaparken kullanilan malzemeler;vucut,kulak dahil
delmede kullanilan hersey
·
Hepatit B annelerden bebeklere buyuk siklikta bulastirilir dogumda ve
hemen sonra.
·
Annesi hepatit B li olan bebeklerin dogar dogmaz ilk 12 saaat icinde
asilanmalari cok onemlidir.
·
Karacigeri korumak icin yapilacak tedavi planini da doktorunuz size
anlatabilir.
Hepatit C
·
Kan bankalari kan stoklarindaki kanlarin emin ve emniyette oldugunu
garantilemek icin kanlari tararlar.
·
Bu da kan alma nedenli hepatit C vakalarini onemli olcude
azaltmistir.Turkiye’de arastirin.Ogrenin.Egitin.
·
Hepatit C li oldugu ya da tasiyiici oldugu bilinen kislerin kan,sivi ve
salgilarindan uzak durunuz.(Bu her turlu herkesin-hasta olsun olmasin- kan,sivi
ve salgilarindan uzak durmak demektir aslinda)
·
Igne/enjektor paylasmak asla yapilmamasi gereken birseydir.
·
Yine doktorunuz tedavi planini sizinle paylasacaktir.
·
http://www.hurriyetim.com.tr/haber/0,,sid~5@nvid~395392,00.asp